МАЪМУРИЙ ТАРТИБ-ТАОМИЛЛАРДА ҲУҚУҚИЙ АНИҚЛИК ВА ҚОНУНИЙЛИКНИ ТАЪМИНЛАШ: ТАЛАБЛАРНИ БЕЛГИЛАШНИНГ ҲУҚУҚИЙ АСОСЛАРИ ВА УЛАРНИНГ ЧЕГАРАЛАРИ
##article.subject##:
ҳуқуқий аниқлик; қонунийлик; маъмурий тартиб-таомил; маъмурий ихтиёрийлик; дискрецион ваколат; шахсга қўйиладиган талаблар; маъмурий регламент; коррупциявий хавф; маъмурий шаффофлик; олдиндан башорат қилинувчанлик; давлат хизматлари; аккредитация; маъмурий ҳуқуқбузарлик профилактикаси; халқаро тажриба; ҳуқуқий давлат##article.abstract##
Мазкур мақолада маъмурий тартиб-таомилларда ҳуқуқий аниқлик ва қонунийлик тамойилларининг шахсга қўйиладиган талабларни белгилашдаги аҳамияти таҳлил қилинади. Тадқиқотнинг илмий муаммоси шундан иборатки, маъмурий органлар ва мансабдор шахслар томонидан қонунчиликда ҳамда тегишли маъмурий регламентларда назарда тутилмаган қўшимча ҳужжат, маълумот ёки ҳаракатларнинг талаб қилиниши амалиётда учраб туради, бу эса шахснинг ҳуқуқ ва қонуний манфаатларини чеклаш, маъмурий ихтиёрийликнинг асоссиз кенгайиши ҳамда коррупциявий хавфларнинг ортишига сабаб бўлиши мумкин. Тадқиқотнинг мақсади — ҳуқуқий аниқлик тамойилининг мазмун-моҳиятини, шахсга қўйиладиган талабларнинг ҳуқуқий чегараларини ҳамда ушбу чегараларнинг бузилиши коррупциявий хавфлар билан қандай боғлиқ эканлигини илмий-назарий ва қиёсий-ҳуқуқий жиҳатдан асослашдан иборат. Тадқиқот жараёнида Ўзбекистон Республикасининг амалдаги қонунчилиги, хусусан "Маъмурий тартиб-таомиллар тўғрисида"ги Қонун нормалари, шунингдек Германия, Франция, Буюк Британия, Канада, Эстония, Сингапур, Жанубий Корея ва Қозоғистон каби давлатларнинг маъмурий-ҳуқуқий тажрибаси, БМТнинг Коррупцияга қарши конвенцияси ва Иқтисодий ҳамкорлик ва тараққиёт ташкилоти тавсиялари қиёсий таҳлил қилинган. Тадқиқот натижасида талабларнинг ноаниқлиги билан маъмурий ихтиёрийликнинг кенгайиши, шунингдек коррупциявий хавфларнинг ортиши ўртасидаги бевосита мантиқий боғлиқлик илмий асослаб берилган ҳамда маъмурий регламентларда талаб қилинадиган ҳужжат ва маълумотларнинг ёпиқ рўйхатини белгилаш, қўшимча талаб қўйиш ваколатини қонун даражасида чегаралаш каби аниқ илмий-амалий таклифлар ишлаб чиқилган.
Библиографические ссылки
Ўзбекистон Республикасининг "Маъмурий тартиб-таомиллар тўғрисида"ги Қонуни // Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари маълумотлар миллий базаси, lex.uz.
Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси. — Тошкент, 1992-йил 8-декабрь, lex.uz.
Bingham T. The Rule of Law. — London: Allen Lane, 2010.
United Nations Convention against Corruption (БМТнинг Коррупцияга қарши конвенцияси), 2003-йил 31-октябрда қабул қилинган, Ўзбекистон Республикаси томонидан ратификация қилинган.
OECD. Recommendation of the Council on Regulatory Policy and Governance. — Paris: OECD Publishing, 2012.
OECD. Recommendation of the Council on Public Integrity. — Paris: OECD Publishing, 2017.
Verwaltungsverfahrensgesetz (VwVfG) Германия Федератив Республикасининг Маъмурий процедура тўғрисидаги қонуни, 1976-йил таҳрири (кейинги ўзгартиришлар билан).
Code des relations entre le public et l'administration - Франция Республикасининг Жамоатчилик ва маъмурият ўртасидаги муносабатлар кодекси, 2016-йилдан кучга кирган.
Wade H.W.R., Forsyth C. Administrative Law. — Oxford: Oxford University Press, 11th ed., 2014.
Baker v. Canada (Minister of Citizenship and Immigration), [1999] 2 S.C.R. 817 - Канада Олий судининг қарори
Republic of Estonia Public Information Act (Avaliku teabe seadus) hamda e-Estonia “once-only” тамойили бўйича расмий ҳужжатлар, e-estonia.com
Singapore Government. GoBusiness Licensing ва бошқа электрон давлат хизматлари платформалари бўйича расмий маълумотлар gobusiness.gov.sg.