MEHNAT NIZOLARIDA MEDIATSIYA: O'ZBEKISTON, AQSH VA YAQIN SHARQ MAMLAKATLAR TAJRIBASINING QIYOSIY TAHLILI
##article.subject##:
mediatsiya; mehnat nizolari; muqobil nizolarni hal etish; qiyosiy mehnat huquqi; O'zbekiston; AQSh; Turkiya; BAA; FMCS; XMT##article.abstract##
Ushbu maqola O'zbekiston, AQSh, Turkiya va BAA mehnat nizolarini hal etishda mediatsiya institutini qiyosiy-huquqiy tahlil qilishga bag'ishlangan. Metodologik asos qiyosiy-huquqiy usul, normativ hujjatlarni rasmiy-huquqiy tahlil va mediatsiya amaliyotini statistik tahlildan iborat. Markaziy faraz: mediatsiyaning samaradorligi birinchi navbatda institutsional qo'llab-quvvatlash darajasi, mediatorlarni professional tayyorlash va ixtiyoriy ishtirok etish bilan belgilanadi. O'tkazilgan tahlil shuni ko'rsatdiki: AQShda yetuk institutsionallashtirilgan mediatsiya tizimi (FMCS), Turkiya va BAA — majburiy mediatsiya modellari, O'zbekiston esa zarur infratuzilmani shakllantirish bosqichida. Tahlil asosida O'zbekiston Respublikasida mehnat nizolari mediatsiya tizimini takomillashtirish uchun qonunchilik, institutsional va o'quv-uslubiy tavsiyanomalar shakllantirildi.
Библиографические ссылки
Republic of Uzbekistan. (2018, July 3). Zakon Respubliki Uzbekistan "O mediatsii" No. ZRU-482 [Law "On Mediation" No. ZRU-482]. National Database of Legislation. https://lex.uz
Taft-Hartley Labor Relations Act of 1947, Pub. L. 80-101, 29 U.S.C. §§ 141–197.
Republic of Turkey. (2017, October 12). Law No. 7036 on Labour Courts. Official Gazette of the Republic of Turkey, No. 30221.
United Arab Emirates. (2021). Federal Decree-Law No. 33 of 2021 on the Regulation of Labour Relations. UAE Ministry of Human Resources and Emiratisation.
International Labour Organization. (1949). Convention No. 98: Right to organise and collective bargaining convention. https://www.ilo.org/dyn/normlex/en/f?p=NORMLEXPUB:12100:0::NO::P12100_INSTRUMENT_ID:312243
International Labour Organization. (1951). Recommendation No. 92: Voluntary conciliation and arbitration recommendation. https://www.ilo.org/dyn/normlex/en/f?p=NORMLEXPUB:12100:0::NO::P12100_INSTRUMENT_ID:312430
Alimova, Sh. R. (2020). Perspektivy primeneniya mediatsii v trudovykh sporakh v Respublike Uzbekistan [Prospects for mediation in labor disputes in Uzbekistan]. Vestnik NUUz, (3), 45–52.
Saidov, A. Kh. (2019). Razvitie instituta mediatsii v Uzbekistane: pravovye i organizatsionnye aspekty [Development of the mediation institution in Uzbekistan]. Pravo i Demokratiya, (2), 15–28.
Yakubov, B., & Babazhanova, G. (2021). Aktual'nye problemy vnedreniya mediatsii v razreshenie trudovykh sporov v Respublike Uzbekistan [Current problems of implementing mediation in labor dispute resolution in Uzbekistan]. Obshchestvo i Innovatsii, (5), 112–125.
Bingham, L. B. (2004). Employment dispute resolution: The case for mediation. Conflict Resolution Quarterly, 22(1–2), 145–174. https://doi.org/10.1002/crq.99
Federal Mediation and Conciliation Service. (2025, January 14). Role and function: FY 2024 update. https://www.fmcs.gov/wp-content/uploads/2025/03/Role-Function-of-the-FMCS-FY24-Update-Jan-14-2025.pdf
Unions sue to stop demolition of mediator agency. (2025, April). Government Executive. https://www.govexec.com
Lipsky, D. B., & Seeber, R. L. (2019). The appropriate resolution of corporate disputes: A report on the growing use of ADR by U.S. corporations. Cornell/PERC Institute on Conflict Resolution.
ADRIstanbul. (2025). Over 826,000 cases resolved through mediation in 2024. https://adristanbul.com
Paksoy Law Firm. (2025). Employment law developments in Türkiye: A look back at 2024 and ahead to 2025. https://paksoy.com.tr
Demir, F. (2020). The impact of mandatory mediation on labor dispute resolution in Turkey. Turkish Journal of Labor Law, 15(2), 89–115.
Hamdan, F. B. (2021). Mediation in employment disputes in the UAE: Law and practice. Middle East Law and Governance, 13(2), 234–258.
Ministry of Employment and Labor Relations of the Republic of Uzbekistan. (2023). Statisticheskiy obzor Departamenta truda Respubliki Uzbekistan za 2022 god [Statistical review of the Department of Labor for 2022]. Ministry of Employment and Labor Relations.