IJTIMOIY KONSOLIDATSIYA KONSEPSIYASI: NAZARIYALAR, MEXANIZMLAR VA AMALIYOT

##article.authors##

  • Shaumarova Nigora

##article.subject##:

ijtimoiy konsolidatsiya, ijtimoiy kapital, institutsional ishonch, fuqarolik madaniyati, ma’naviy dasturlar, tarmoq tahlili, konsensus, mahalla, yoshlar siyosati, sotsiologik tadqiqot

##article.abstract##

Mazkur maqolada ijtimoiy konsolidatsiya tushunchasining nazariy va amaliy jihatlari kompleks tahlil qilingan. Muallif ijtimoiy birdamlikni ta’minlashning nazariy modellarini – strukturali funksionalizm (E.Dyurkgeym, T.Parsons), ijtimoiy kapital nazariyasi (J.Koulman, R.Putnam), kommunikativ amaliyat nazariyasi (Yu.Habermas) va kommyunitarizm (A.Etsioni) – yoritib, ularning umumiy va farqli jihatlarini ochib beradi. Maqolada jamiyatdagi qadriyatlar uyg‘unligi, ishonch muhiti va amaliy hamkorlik kabi omillarning konsolidatsiya jarayonidagi o‘rni ilmiy asosda tavsiflangan. Shuningdek, mahalla instituti, yoshlar tashabbuslari, ma’naviy-ma’rifiy dasturlar va fuqarolik madaniyati ijtimoiy birlik va barqarorlikni ta’minlashda muhim mexanizm sifatida tahlil etilgan. Tadqiqotda sotsiologik tarmoq tahlili, diskurs tahlili va keys-stadi usullari qo‘llanilib, ijtimoiy konsolidatsiyaning iqtisodiy, siyosiy va madaniy poydevorlari o‘zaro bog‘liq tizim sifatida ko‘rsatilgan. Xulosada, jamiyatdagi uzviy birdamlikni ta’minlash – ma’naviy uyg‘unlik, ishonchli institutlar va faol fuqarolik ishtirokini uyg‘unlashtirgan holda amalga oshirilishi lozim.

Библиографические ссылки

Дюркгейм Э. О разделении общественного труда. – М.: Наука, 1991. – С. 47–50.

Парсонс Т. Структура социального действия. – М.: Академический проект, 1998. – С. 112–115.

Коулман Ж. Социальный капитал в создании человеческого капитала // Социологические исследования. – 2001. – № 1. – С. 28–31.

Патнем Р. Делать демократию работоспособной: гражданские традиции в современной Италии. – М.: Вес Мир, 2000. – С. 22–26.

Хабермас Ю. Структурные изменения публичности. – М.: Праксис, 2001. – С. 133–140.

Etzioni A. (1995). The Spirit of Community: Rights, Responsibilities, and the Communitarian Agenda. New York: Crown Publishers. – pp. 45–49.

North D. C. Institutions, Institutional Change and Economic Performance. Cambridge: Cambridge University Press, 1990. – 152 p.

Coleman, J. S. Social Capital in the Creation of Human Capital // American Journal of Sociology. 1988. Vol. 94 (Supplement). P. S95–S120. (ta’rif: b. S98–S101).

Bourdieu P. The Forms of Capital // Richardson J. G. (ed.). Handbook of Theory and Research for the Sociology of Education. New York: Greenwood, 1986. P. 241–258.

Almond G. A., Verba, S. The Civic Culture: Political Attitudes and Democracy in Five Nations. Princeton: Princeton University Press, 1963. – 574 p. (civic culture ta’rifi: b. 7–9)

Putnam R. D., Leonardi R., Nanetti R.Y. Making Democracy Work: Civic Traditions in Modern Italy. Princeton: Princeton University Press, 1993. (qarang: Ch. 4 “Civic Community”, P. 83–120; Ch. 6 “Social Capital and Institutional Success”, P. 163–185).

Bebbi E. Praktika sotsiologicheskix issledovaniy: per. s angl. – 15-ye izd. – Boston: Cengage Learning, 2021. – 584 s.

OECD. Trust and Public Policy: How Better Governance Can Help Rebuild Public Trust. – Paris: OECD Publishing, 2017. – 4–5; 89–92; 107; 114–115-betlar.

https://lex.uz/docs/-5344692

Ixtiyarov F.A. Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasida ijtimoiy davlat asoslarining mustahkamlanishi va inson kapitaliga eʼtibor//“Ijtimoiy davlat sharoitida jamiyatni faollashtirish va davlat fuqarolik xizmatini rivojlantirish imkoniyatlari” mavzusidagi Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami. O’zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi davlat boshqaruvi akademiyasi. – Toshkent., 2023. – B. 93-94.

Загрузки

##submissions.published##

2026-06-14