MILLIY MENTALITET HODISASI VA UNING DINIY ELEMENTI
##article.subject##:
sotsiologik kategoriya, diniy tafakkur, milliy mentalitet, milliy mentalitetning ijtimoiy-madaniy va mintaqaviy xususiyatlari, madaniyat, ijtimoiy-madaniy muhit, islom dini, ongli faoliyat, ijtimoiy taraqqiyot, an’ana, marosim, tarixiy materializm nazariyasi, islom ratsionalizmi##article.abstract##
Ilmiy maqolada milliy mentalitet sotsiologik kategoriya sifatida ko‘rib chiqilib, uning diniy elementining ahamiyati ochib berilgan. Shu bilan birga, asosiy e’tibor o‘zbek milliy mentalitetining shakllanishi va rivojlanishida hal qiluvchi omil bo‘lgan ijtimoiy-madaniy muhitning roliga qaratilib, islom dinining ushbu ruhiy jarayonlarga ta’siri ham qayd etilgan. Mavzuning nazariy tahlilini olib borishda mentalitet kategoriyasining ijtimoiy hayotdagi vazifasi aniq misollar asosida ko‘rsatilgan. Xususan, milliy mentalitet o‘ziga xos ijtimoiy filtr bo‘lib xizmat qilishi, uni o‘zbek jamiyatining ijtimoiy-madaniy xususiyatlariga mos kelmaydigan hodisalarning kirib kelishiga to‘siq bo‘lishi ta’kidlandi. Ilmiy maqolada mamlakatimiz hududlaridagi fuqarolarning ruhiy xususiyatlarini ochib beruvchi o‘zbek milliy mentalitetining umumiy va o‘ziga xos jihatlari ham ko‘rib chiqiladi. Ushbu xulosani tasdiqlash uchun aholi o‘rtasida maxsus empirik sotsiologik tadqiqot o‘tkazildi, uning natijalari maqolada ilgari surilgan ilmiy farazni to‘liq tasdiqladi.
Библиографические ссылки
Фалсафа қомусий луғати. – Тошкент: “Шарқ”, 2004. (Philosophical encyclopedic dictionary. – Tashkent: “Sharq”, 2004).
Мадаева Ш.О. Ўзбек менталитетида демократик тафаккурнинг шаклланиш хусусиятлари. Фалс. фан. док... дисс. – Тошкент, 2009. (Madaeva Sh.O. Features of the formation of democratic thinking in the Uzbek mentality. In the Uzbek language. PhD dissertation. – Tashkent, 2009).
Бекмуродов М.Б., Бегматов А.С. Миллий менталитет ва раҳбар маънавияти. – Тошкент: “Адолат”, 2003. (Bekmurodov M.B., Begmatov A.S. National mentality and spirituality of the leader. – Tashkent: “Adolat”, 2003).
https://daryo.uz/k/2017/11/20/shavkat-mirziyoyev-mushtumzor-hokimlar-haqida-ula
Доусон К. Религия и культура. // Пер. с англ. – СПб: «Алетейя». 2000. (Dawson K. Religion and culture. // Per. from English. – St. Petersburg: “Aletheia”. 2000.
https://kun.uz/news/2018/08/21/video-islom-karimov-islom-dini-akida
Болдыриев А.Н. Ёще раз к вопросу о Ходжа Ахраре//В книге духовеноство и политическая жизнь на Ближнем и Среднем Востоке. Восток в период феодализма. – М.: «Наука», 1985. (Boldyriev A.N. Once again to the question of Khoja Akhrar.//In the book clergy and political life in the Near and Middle East. East in the period of feudalism. – M.: “Science”, 1985).
Лунин Б. Ходжа Ахрар: личность, деятельность, судьба (Из истории религиозно-нравственного ответвления социологический мысли Централной Азии).// Ижтимоий фикр, 1998. №2. (Lunin B. Khoja Akhrar: personality, activity, fate (From the history of the religious and moral branch of the sociological thought of Central Asia)//Ijtimoy fikr, 1998. No. 2.
http://alfarabinur.kz/arabskie-uchenye/prichiny-rascveta-i-zakata-nauki-v-islamskom-mire.html.
Абу Хамид Мухаммад аль-Газали ат-Туси. Возрождение религиозных наук. Пер. с араб. яз. книги “Ихйа’ ‘улум ад-дин”. В десяти томах. 1-й том, 2-е издание. – Махачкала:«Нуруль иршад», 2011 (Abu Hamid Muhammad al-Ghazali at-Tusi. Revival of religious sciences. Per. with arab. lang. the book “Ihya” ‘ulum ad-din”. In ten volumes. 1st volume, 2nd edition. – Makhachkala: “Nurul Irshad Publishing House”, 2011).
Ал-Фақиҳ Абу Лайс ас-Самарқандий. Танбеҳул-Ғофилийн. Араб тилидан Д.Қўшоқов тарж. – Тошкент: “Мовароуннаҳр”, 2007. (Abu Lays al-Samarkandi. Tanbeh al-Gafilin. Translation by D. Kushakov from Arabic. – Tаshkent: “Movarounnahr”, 2007).
Ал-Фақиҳ Абу Лайс ас-Самарқандий. Танбеҳул-Ғофилийн. Араб тилидан Д.Қўшоқов тарж. – Тошкент: “Мовароуннаҳр”, 2007. (Abu Lays al-Samarkandi. Tanbeh al-Gafilin. Translation by D. Kushakov from Arabic. – Tаshkent: “Movarounnahr”, 2007).
Мирзиёев Ш.М. Миллий тараққиёт йўлимизни қатъият билан давом эттириб, янги босқичга кўтарамиз. 1-жилд. – Тошкент: “Ўзбекистон”, 2018. (Mirziyoyev Sh.M. We will confidently continue the path of national development at a new stage. – Tashkent : “Uzbekistan”, 2018. 1 vol).
Али-заде А. Исламский энциклопедический словарь. – М.: «Ансар», 2007. (Alizade A. Islamic Encyclopedic Dictionary. – M.: Ansar, 2007).
Абу Хамид Мухаммад аль-Газали ат-Туси. Возрождение религиозных наук. Пер. с араб. яз. книги “Ихйа’ ‘улум ад-дин”. В десяти томах. 1-й том, 2-е издание. – Махачкала:«Нуруль иршад», 2011 (Abu Hamid Muhammad al-Ghazali at-Tusi. Revival of religious sciences. Per. with arab. lang. the book “Ihya” ‘ulum ad-din”. In ten volumes. 1st volume, 2nd edition. – Makhachkala: “Nurul Irshad Publishing House”, 2011).