NOGIRONLIK FENOMENINI TADQIQ ETILISHINING METODOLOGIK JIHATLARI

##article.authors##

  • Abduxalilov Abdullo

##article.subject##:

nogironlik, nogironligi bor shaxs, turmush sifati, indikator, Birlashgan Millatlar Tashkilotining “Nogironlar huquqlari to‘g‘risida”gi Konvensiyasi, Barqaror Rivojlanish Maqsadlari, Vashington Guruhi, so‘rovnoma, Jahon Sog‘Liqni Saqlash Tashkiloti, Jahon Banki

##article.abstract##

Bugungi kunda nogironlik fenomenini tadqiq etish jarayonlari borasida ijtimoiy fanlar vakillari o‘rtasida ko‘plab ilmiy diskurslar olib borilmoqda. Jahonda faoliyat yurituvchi yirik ilmiy tadqiqot markazlari va institutlar tomonidan nogironlik masalalarini o‘rganishga doir muayyan metodologiya, shuningdek, texnikalar ishlab chiqilib, milliy va global darajada jamiyat hayotiga tatbiq qilinmoqda. Aynan shundan kelib chiqib, mazkur maqolaning maqsadi nogironlik fenomenini tadqiq etishga doir turli yondashuvlarni ochib berishdan iborat. Yuqorida qayd etilgan maqsaddan kelib chiqib, mazkur maqolada: Vashington guruhi, Jahon Sog‘liqni Saqlash Tashkiloti, Belfast universiteti kabi ilmiy markazlar tomonidan ishlab chiqilgan metodologiyalar, nogironligi bor shaxslarni turmush sifatini oshirishga qaratilgan indikatorlar ko‘rib chiqilgan. Shu bilan birga Yangi O‘zbekistonda nogironligi bor shaxslarning turmush sifatini aniqlashga qaratilgan milliy indikatorlarni ishlab chiqish jarayonlari yoritilgan. Muallif o‘tkazilgan ekspert baholash usuli orqali nogironligi bor shaxslarni turmush sifatini aniqlash indikatorlar loyihasini mazkur maqolada taklif qilgan.

Библиографические ссылки

Ганиева М.Х. Социальной работа с разными группами населения // Общественное мнение. Права человека. – Тошкент: Ижтимоий фикр, 2015. - №4. – 116 с.

Латипова Н.М. Абдухалилов А.А. Алексеева В.С. “Социальные барьеры в процессе формирования инклюзивного общества”//Историческая и социально-образовательная мысль, 2022. – 97 с.

Муминова Л.Р. Социальная защита детей в Узбекистане: наука и практика. // Сборник статей. – Тошкент: Specter Media Group, 2016. – 90 с.

Нуркелдиева Д.А. Ўзбекистонда алоҳида ёрдамга муҳтож илк ёшдаги болаларнинг коррекцион-педагогик абилитацияси ва комплекс қўллаб-қувватлаш / “Укрепление социальной работы в обеспечении благополучия детей и семей в Узбекистане” мавзусидаги халқаро форум материаллари. – Тошкент., 2019. – 71 б.

Алимова В.С. Целенаправленная реабилитация детей с церебральным параличом в условиях Республиканского Центра социальной адаптации детей. Медицинские науки. 3 с. https://cyberleninka.ru/article/n/tselenapravlennaya-reabilitatsiya-detey-s-tserebralnym-paralichom-v-usloviyah-respublikanskogo-tsentra-sotsialnoy-adaptatsii-detey/viewer Murojaat sanasi: 11.01.2024.

Алексеева В.С. Социальная защита лиц с инвалидностью как средство обеспечения мобильности уязвимых групп населения// O‘zbekiston Milliy Universiteti Xabarlari, 2022. [1/6] – 44 с.

Абдувалиева М.А. Механизмы совершенствования социальной адаптации детей с инвалидностью. / – Монография. – Ташкент: «Zebo prints», 2023 – 56 с.

Камилов Ф.О. “Ногиронлиги бўлган болаларни ижтимоий ҳимоя қилишни институционал такомиллаштириш”//Ўзбекистон Миллий университети [Матн]: монография. –Тошкент: “Бола ва замон” нашриёти, 2023. – 84 б.

Узакова З.Ф. Алоҳида эҳтиёжли ёшларнинг ижтимоийлашуви, меҳнатга интеграциялашувининг ўзига хос хусусиятлари. Социология фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD) илмий даражасини олиш учун ёзилган диссертация. – Тошкент, 2019. – 40 б.

Юсупов Д. (2018) Невидимые люди // Газета.uz 29.11.2018 (на узбекском)

https://www.gazeta.uz/ru/2018/11/29/statistics/ Murojaat sanasi: 22.10.2023

Чичерина Я.Е. Муминова Л.Р. “Методы и содержание коррекционно – развивающей работы по развитию интеллектуальных способностей у воспитанников детских домов «Мехрибонлик», 2008. – 4 с.

Abdukhalilov A.A. Yusupov D. Barriers to disability-inclusive employment in Uzbekistan: A pilot qualitative study of disabled people's lived experiences. Journal of International Development / Volume 34, Issue 5. Accepted: 28 June 2022. DOI: 10.1002/jid.3693

www.washingtongroupdisability.com

Sdps.un.org.

Sdps.un.org.

World Health Organization, Model disability, survey index sdps.www.who.int-disabilities-data model disability survey-4 2017-year

World Health Organization, Model disability, survey index sdps.www.who.int-disabilities-data model disability survey-4 2017-year

David S., Norvan M. “Measuring the quality of life of people with disabilities in their families scoping study final report, 27-September, 2017. – 8 pp.

David S., Norvan M. “Measuring the quality of life of people with disabilities in their families scoping study final report, 27-September, 2017. – 8 pp.

David S., Norvan M. “Measuring the quality of life of people with disabilities in their families scoping study final report, 27-September, 2017. – 33 pp.

Загрузки

##submissions.published##

2026-06-10