ЁШЛАРДА ИШЕМИК ИНСУЛЬТНИНГ КЛИНИК ВА БИОКИМЁВИЙ ХУСУСИЯТЛАРИ

##article.authors##

  • Рахматова Санобар Низамовна
  • Джумаев Баходир Игамович

##article.subject##:

ишемик инсульт, ёш беморлар, кекса ёш, клиник хусусиятлар, прогноз

##article.abstract##

Инсульт жаҳон миқёсида муҳим тиббий ва ижтимоий муаммодир. Ёшларда ишемик инсульт кўп омилли ва атипик кечиши мумкин, лекин тикланиш имкониятлари юқори; кексаларда эса у асосан атеросклероз ва юрак-томир касалликлари билан боғлиқ бўлиб, оғир кечади. Шунинг учун ёш ва кекса беморларда клиник ҳамда прогностик фарқлар индивидуал ташхис ва даволаш стратегияси учун муҳим аҳамиятга эга. Мақсад: Ёш беморларда инсультдан кейинги клиник натижалар, такрорий инсульт хавфи ва неврологик тикланиш даражасини баҳолашда биомаркерларнинг прогностик қийматини ўрганиш. Материал ва усуллар: 2022–2025 йилларда ишемик инсульт билан даволанган 131 нафар бемор таҳлил қилинди: 87 (66,4%) ёш (18–44 ёш) ва 44 (33,6%) кекса (45–74 ёш). Клиник, лаборатор, инструментал ва статистик усуллар қўлланилди. Натижалар: Ёшларда инсульт кўп омилли ривожланишга эга бўлиб, эркак-аёл нисбати деярли тенг (1,11:1). Асосий гуруҳда қон томир девори патологиялари, қон ивиш бузилишлари ва туғма аномалиялар кўп қайд этилди. 45–59 ёшли аёлларда хавф юқори бўлди. TOAST мезонлари бўйича ёшларда атеротромботик инсульт паст, ноёб этиологияли инсульт юқори фоизда аниқланди. Асосий гуруҳда неврологик симптомлар тез регрессияси ва когнитив-психоэмоционал ҳолатнинг ижобий динамикаси кузатилди. Хулоса: Ёшларда ишемик инсульт кўп омилли муаммо бўлиб, эрта ташхис, ўз вақтида даволаш ва мультидисциплинар реабилитация муҳим. Хавф омилларини тузатиш ва сунъий интеллект асосида профилактика тадбирларини ривожлантириш, айниқса генетик мойиллиги ва гипертензияси бўлганларда муҳим аҳамиятга эга. Бу ишемик инсульт ва ногиронликни камайтириш имконини беради.

Библиографические ссылки

Гaфуpoв Б.Г., Paxмaнoвa Ш.П. Heкoтopыe клиникo–пaтoгeнeтичecкиe xapaктepиcтики пepвoгo и пoвтopнoгo мoзгoвыx инcультoв//Meждунapoдный нeвpoлoгичecкий жуpнaл. – 2011. – №1(39). – C. 59.

Гaфуpoв Б.Г., Pузиeв Ш.C., Шaйзaкoв A.H.Kлиничecкиe ocoбeннocти пocтинcультныx aфaзий пpи нapушeнии мoзгoвoгo кpoвooбpaщeния в дoминaнтнoм пoлушapии у лиц мужcкoгo и жeнcкoгo пoлa//Heвpoлoгия.2012. №3-4.-C.13-15.

Гaфуpoв Б.Г. // Измeнeния ЭЭГ пpи нeкoтopыxзaбoлeвaнияxнepвнoй cиcтeмы // Kлиничecкиe лeкции пo нeвpoлoгии. 2016. - C. 107-110.

Гaфуpoв Б.Г., Maжидoв H.M., Maжидoвa Ё.H. // Цepeбpoвacкуляp кacaлликлapдa қшимчa тeкшиpиш уcуллapи. Xуcуcий нeвpoлoгия.2012.-C. 28.

Kakhhorovna S. N. // Secondary Prevention of Ischemic Stroke in the Outpatient Stage. American Journal of Language, Literacy and Learning in STEM Education (2993-2769), 1(8), (2023). С. 464-468.

Salomova N. // Сurrent state of the problem of acute disorders of cerebral circulation. International Bulletin of Applied Science and Technology, 3(10), (2023). С. 350-354.

Qahharovna S. N. // Thromboocclusive Lesions of the Bronchocephalic Arteries: Treatment Options and Phytotherapy Options. Аmerican journal of science and learning for development, 2(2), (2023). С. 41-46.

Salomova N. Q. // The practical significance of speech and thinking in repeated stroke. scienceasia, (2022). 48, С. 945-949.

Salomova. N. K.// Risk factors for recurrent stroke. Polish journal of science N, 52, (2022) С. 33-35.

Salomova N. Q. // Measures of early rehabilitation of speech disorders in patients with hemorrhagic and ischemic stroke. Europe’s Journal of Psychology, 17(3), 1(2021) С. 85-190.

Kakhorovna S. N. // Features of neurorehabilitation itself depending on the pathogenetic course of repeated strokes, localization of the stroke focus and the structure of neurological deficit. (2022).

Саломова Н. К. // Особенности течения и клинико-патогенетическая характеристика первичных и повторных инсультов. Central Asian Journal of Medical and Natural Science, (2021) С. 249-253.

Qahharovna S. N. // Thromboocclusive Lesions of the Bronchocephalic Arteries: Treatment Options and Phytotherapy Options. Аmerican journal of science and learning for development, 2(2), 2023. С. 41-46.

Саломова Н. Қ. // Қайта ишемик инсультларнинг клиник потогенитик хусусиятларини аниқлаш. Innovations in Technology and Science Education, 2(8), (2023).С. 1255-1264.

Саломова Н. К. // Факторы риска церебровоскулярных заболевание и полезное свойство унаби при профилактики. Oriental renaissance: Innovative, educational, natural and social sciences, 2

Загрузки

##submissions.published##

2025-10-14