XORAZM ADABIY MUHITIDA DEBOCHANAVISLIK: AN’ANA VA O‘ZIGA XOSLIK
##article.subject##:
Xorazm adabiy muhiti, devonchilik an’analari, debocha, hamd, na’t, devonning yaratilish tarixi, an’ana va o‘ziga xoslik##article.abstract##
Maqolada Xorazm adabiy muhitining iste’dodli vakillari ijodida Alisher Navoiyning devonga debocha yozish an’analari ijodiy davom ettirilganligi xususida fikr yuritilgan. Xususan, Munis, Ogahiy, Tabibiy kabi o‘z davrining mashhur shoirlari she’rlaridan devon tuzgan va unga debocha bitgan, bunda Navoiyning ta’siri katta bo‘lgan. Ular Navoiy debochalaridagi an’anaviy elementlarni muayyan darajada saqlashga, shu bilan birga, o‘ziga xos devon debochalari yaratishga intildi. Shuning uchun bu debochalar umumiy xususiyatlar bilan birga, biografik ma’lumotlarga kengroq to‘xtalish, mamlakat tarixiga doir voqea-hodisalarni tasvirlashda aniqlikka intilish, ayrim o‘rinlarda ijtimoiy mazmundagi fikrlar ham singdirib yuborish, barcha asarlari ro‘yxatini keltirish kabi o‘ziga xos jihatlarga ham egaligi tahlil qilingan. Mazkur shoirlar devonlariga bitilgan debochalar kompozitsiyasi va uslubi, til xususiyatlaridagi an’anaviylik va o‘ziga xoslik masalalari batafsil tadqiq etilgan.
Библиографические ссылки
Алишер Навоий. Бадоеъ ул-бидоя. МАТ, 20 жилдлик, 1-жилд. – Тошкент: Фан, 1987. – Б. 19.
Амонов Ш. Аҳмад Табибийнинг “Ҳайрат ул-ушшоқ” девони қўлёзмаси ҳақида айрим мулоҳазалар // Ўзбек филологиясида матншунослик ва манбашунослик муаммолари. III республика илмий-амалий анжумани материаллари. – Наманган, 2020 йил, 12 июнь. – Б.220-223.
Амонов Ш. Аҳмад Табибийнинг “Ҳайрат ул-ушшоқ” девонидаги таржиъбандлар ҳақида // Ўзбек филологиясида матншунослик ва манбашунослик муаммолари. Халқаро илмий-амалий анжумани материаллари. – Наманган, 2021 йил, 19 июнь. – Б.202-206.
Аҳмедов Т. Мунис. – Тошкент: Фан, 1980. – 48 б.
Мунис. Сайланма. – Тошкент: Фан, 1980. – Б.11, 214.
Мунис. Мунис ул-ушшоқ. ЎзР ФАШИ, литография, инв. № 63, 6,7,13-варақлар.
Муҳаммад Ризо Огаҳий. Девон. Таъвиз ул-ошиқин. – Тошкент: Адабиёт, 2023. – Б.41,22,17.
Мажидий Раҳмат. Огаҳий лирикаси. – Тошкент: Фан, 1963. – 140 б.
Маткаримова С. Табибий – тазкиранавис (“Мажмуаи си шуаро шоҳи пайрави Фирузшоҳий”:. Филол. фан. номз. дисс. автореф. – Тошкент: 2007. – 27б.
Навоий асарлари луғати. Тузувчилар: Порсо Шамсиев, С.Иброҳимов. – Тошкент: Фан, 1972. – 782 б.
Табибий. Мунис ул-ушшоқ. ЎзР ФАШИ, қўлёзма, инв. № 6226, 6а-, 7а-, 8а-8б-варақлар.
Ғанихўжаев Ф. Табибий. – Тошкент: Фан, 1978. – 80 б.
Ғайипов Д. Огаҳий шеърияти бадиияти. – Тошкент: Mumtoz so‘z, 2019. – 182 б.
