THE INTERPRETATION OF PERFECT HUMAN IN ALISHER NAVOI’S MANAQIB “HOLOTI SAYYID HASAN ARDASHER”

Authors

  • Shakhnoza KAKHKHAROVA

Keywords:

manaqib (Islamic hagiography), fana, baqa, al-insan al-kamil (Perfect Human), salik, Sufism

Abstract

This article examines the distinctive features of the manaqib genre, the concept of the Perfect Human (al-insan al-kamil) in Sufi doctrine, and the spiritual ascent embodied in the notions of fana (annihilation) and baqa (subsistence) through the example of Alisher Navoi’s work “Holoti Sayyid Hasan Ardasher.” The portrayal of Sayyid Hasan Ardasher thoroughly explores the criteria, conditions, signs, and stages of fana, as well as the qualities and spiritual states (ahwal) of a salik (wayfarer) who has attained fana and baqa.

References

Абдулкарим Қушайрий. Рисолаи Қушайрий. – Истанбул, 1991.

Abdulkerim Kuşeyrî, Tasavvuf İlmine Dair Kuşeyri Risâlesi. – İstanbul: Dergah Yayınları, 2021.

Азизиддин Насафий. Комил инсон китоби. – Тошкент: Ғафур Ғулом номидаги НМИУ, 2021.

Alisher Navoiy. TAT. J. 1. – Toshkent: G‘.G‘ulom, 2013.

Alisher Navoiy. TAT. J. 10. – Toshkent: G‘.G‘ulom, 2013.

Алишер Навоий: қомусий луғат / Масъул муҳаррир: Ш.Сирожиддинов. 2 жилдлик. – Тошкент: Sharq, 2016. Ж.2.

Бертельс Е.Э. Навоий. Монография. / Таржимон И.К.Мирзаев. – Тошкент: Tafakkur qanoti, 2015.

İbn Fûrek. Tasavvuf Istılahları (el-İbâne an Turuki’l-Kâsıdîn). – İstanbul, 2014.

Муҳаммад Ғиёсиддин. Ғиёсу-л-луғот. 2-жилд. – Душанбе: Адиб, 1988.

Muhyiddin İbnü’l-Arabî. Fusûsu’l-hikem / Tercüme ve şerhi: Ahmed Avni Konuk. – İstanbul, 2017.

Muhyiddin İbn Arabi. Tefsir-i kebir / Te’vilât (2. Cilt). Çeviren: Vahdettin İnce. – İstanbul: Kitsan Yayınları.

Süleyman Uludağ. Tasavvuf terimleri sözlugu. – İstanbul: Kabalcı Yayıncılık, 2016.

Шайх Аҳмад Худойдод Тарозий. Фунуну-л-балоға. // Ўзбек тили ва адабиёти. 2002. № 1. – Б. 76.

Шайх Нажмиддин Кубро. Тасаввуфий ҳаёт. Нашрга тайёрловчилар: Иброҳим Ҳаққул, Азиза Бектош. – Тошкент: Мовароуннаҳр, 2004.

Ethem Cebecioğlu. Tasavvuf terimleri ve deyimleri sözlüğü. Ağaç Kitabevi Yayınları, 2009.

Hücvirî, Keşfu’l-Mahcûb, 307.

Published

2026-04-18