PORA OLISH-BERISHDA VOSITACHILIK QILISH TUSHUNCHASI VA UNING UCHUN JINOIY JAVOBGARLIK BELGILANISHINING O‘ZIGA XOS JIHATLARI

##article.authors##

  • Kurbanov Ma’rufjon Mamadaminovich

##article.subject##:

poraxo‘rlik, korrupsiya, pora olish-berishda vositachilik qilish, porani olish yoki berish to‘g‘risidagi kelishuvga erishish, hokimiyat, boshqaruv organlari va jamoat birlashmalarining normal faoliyati.

##article.abstract##

Mazkur maqolada muallif pora olish-berishda vositachilik qilish tushunchasi va uning uchun jinoiy
javobgarlik belgilanishining o‘ziga xos jihatlarini yoritgan. Muallifning qayd etishicha Korrupsiyaga
qarshi kurash masalasiga har qanday mamlakatda alohida e’tibor qaratiladi va u davlat siyosati
darajasiga ko‘tarilgan. Chunki, korrupsiya ijtimoiy xavfli xususiyat kasb etib, u fuqarolar bilan davlat
o‘rtasida ishonchsizlik paydo bo‘lishiga olib keladi. O‘z navbatida korrupsiyaga qarshi kurash
ko‘pqirrali murakkab jarayon bo‘lib, u o‘z ichiga nafaqat huquqni muhofaza qiluvchi organlar
faoliyatini, balki butun jamiyatning ishtirokini talab etadi. Islohotlarning bugungi bosqichiga qadar
bo‘lgan davrda “korrupsiya” atamasi tushunchasi qonun hujjatlarida keltirilmagan, shuningdek,
jinoyat qonun hujjatlari nuqtai nazaridan aytganda mohiyatiga ko‘ra poraxo‘rlik jinoyatlari
korrupsiyaga oid jinoyatlar sifatida e’tirof etilgan. Shuningdek, jinoyat qonunchiligini
takomillashtirish yuzasidan O‘zbekiston Respublikasi JKning Umumiy qismi 17-moddasida 214-
modda (Davlat organi, davlat ishtirokidagi tashkilot yoki fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organi
xizmatchisining qonunga xilof ravishda moddiy qimmatliklar olishi yoki mulkiy manfaatdor bo‘lishi)
va 2141
-modda (Sport musobaqalari ishtirokchilari va tashkilotchilarining qonunga xilof ravishda
moddiy qimmatliklar olishi yoki mulkiy manfaatdor bo‘lishi)da ifodalangan qilmishlar uchun subyekt
yoshini 18 yosh etib belgilash, shuningdek O‘zbekiston Respublikasi JKning 212-moddasi birinchi
qismi dispozitsiyasini “manfaatdor shaxslarning topshirig‘i bilan porani bevosita berish”
jumlalaridan keyin “yoki kelishuvni amalga oshirishga qaratilgan boshqa faoliyat” jumlalari bilan
to‘ldirish maqsadga muvofiqligi to‘g‘risida xulosaga kelgan

Библиографические ссылки

Mirziyoev Ш.M. Erkin va farovon, demokratik O‘zbekiston davlatini mard va olijanob xalqimiz

bilan birga quramiz -T.: “O‘zbekiston”, 2016. B.10. (Mirziyoev Ш.M. We Will Build a Free,

Prosperous, and Democratic State of Uzbekistan Together with Our Brave and Noble People. –

Tashkent: "Uzbekistan", 2016. P.10.)

Зуфаров Р.А. Проблемы назначения наказания за взяточничество в свете либерализации

уголовного законодательства в Республике Узбекистан. Проблемы борьбы с коррупцией в

современных условиях. Материалы конференции. – Астана, 2006. – С. 267.; (Zufarov R.A.

Problems of Sentencing for Bribery in the Context of Criminal Legislation Liberalization in the

Republic of Uzbekistan. Problems of Combating Corruption in Modern Conditions. Conference

materials. – Astana, 2006. – P. 267.)

Норбутаев Э.Х. Проблемы эффективности правовых мер борьбы с преступностью (теория

и практика). Дис. ... докт. юрид. наук. – Ташкент, 1991. – С. 32.; (Norbutaev E.Kh. Problems of

Effectiveness of Legal Measures to Combat Crime (Theory and Practice). Dissertation for the degree

of Doctor of Law. – Tashkent, 1991. – P. 32.)

Саттаров А.Х. Борьба со злоупотреблениями должностными лицами в подсобных

сельскохозяйственных предприятиях и организациях. Автореф. ... канд. юрид. наук. –

Ташкент, 1990. – С. 10.; (Sattarov A.Kh. Combating Official Abuses in Subsidiary Agricultural

Enterprises and Organizations. Author's abstract of a dissertation for the degree of Candidate of Law.

– Tashkent, 1990. – P. 10.)

Zufarov R.A. Poraxo‘rlik uchun jinoiy javobgarlik: Monografiya./mas’ul muharrir:

M.H.Rustambaev. –Toshkent: TDЮI, 2004. –B.49. (Zufarov R.A. Criminal Liability for Bribery:

Monograph. / Editor-in-chief: M.Kh. Rustambaev. – Tashkent: TSUL, 2004. – P.49.)

Zufarov R.A. Poraxo‘rlik uchun jinoiy javobgarlik: Monografiya./mas’ul muharrir:

M.H.Rustambaev. –Toshkent: TDЮI, 2004. –B.52, 83-84. (Zufarov R.A. Criminal Liability for

Bribery: Monograph. / Editor-in-chief: M.Kh. Rustambaev. – Tashkent: TSUL, 2004. – P.52, 83-84.)

Коррупция. Взяточничество. Ответственность: Вопросы теории и практики. / К. Байболов,

Л. Сыдыкова, А. Сыдыков. - Б.: КРСУ, 2009. – С. 124. (Corruption. Bribery. Liability: Issues of

Theory and Practice. / K. Baibolov, L. Sydykova, A. Sydykov. - B.: KRSU, 2009. – P. 124.)

Борзенков Г.Н. Уголовно-правовые меры борьбы с коррупцией. // Вестник Московского

университета. Серия 11 "Право". 2013. №1. – С. 30. (Borzenkov G.N. Criminal Law Measures to

Combat Corruption. // Bulletin of Moscow University. Series 11 "Law". 2013. No.1. – P. 30.)

Волженкин Б.В. Коррупция и уголовный закон. // Правоведение. 2001, № 6. – С. 64.

(Voljenkin B.V. Corruption and Criminal Law. // Pravovedenie. 2001, No. 6. – P. 64.)

O‘zbekiston yuridik entsiklopediyasi. / Nashr uchun mas’ul: R.A.Muhitdinov va boshq.; Mas’ul

muharrir: N.Toychiev. – Toshkent: Adolat, 2009. – B. 264. (Encyclopedia of Law of Uzbekistan. /

Responsible editor: R.A. Mukhitdinov and others; Editor-in-chief: N. Toichiev. – Tashkent: Adolat,

– P. 264.)

Уголовное право России. Учебник для вузов. В 2 т. Т. 1. Общая часть / Отв. ред. д.ю.н.

А.Н. Игнатов и д.ю.н. Ю.А. Красиков. – М., 1998. – С.101. (Criminal Law of Russia. Textbook

for Universities. In 2 vols. Vol. 1. General Part / Chief editors: Doctor of Law A.N. Ignatov and

Doctor of Law Yu.A. Krasikov. – M., 1998. – P.101.)

Уголовное право Российской Федерации. Особенная часть / Б.В. Здравомыслов, В.Ф.

Караулов и др.; Под ред. проф. Б.В. Здравомыслова. – М.: Юрист, 2000. – С. 18. (Criminal Law

of the Russian Federation. Special Part / B.V. Zdravomyslov, V.F. Karaulov et al.; Edited by Prof.

B.V. Zdravomyslov. – M.: Yurist, 2000. – P. 18.)

Уголовное право Российской Федерации. Общая часть / С.В. Афиногенов, Л.Д. Ермакова

и др.; Под ред. проф. Б.В. Здравомыслова. – М.: Юрист, 1999. – С. 112-113.. (Criminal Law of

the Russian Federation. General Part / S.V. Afinogenov, L.D. Ermakova et al.; Edited by Prof. B.V.

Zdravomyslov. – M.: Yurist, 1999. – P. 112-113.)

Якубов А.С. Предпосылки уголовно-правовой реформы в Республике Узбекистан. –

Ташкент, 1994. – С. 47.. (Yakubov A.S. Preconditions of Criminal Law Reform in the Republic of

Uzbekistan. – Tashkent, 1994. – P. 47.)

Ветров Н.И. Уголовное право. Общая часть. – М.: Юнити, 1999. – С. 114. (Vetrov N.I.

Criminal Law. General Part. – M.: Yuniti, 1999. – P. 114.)

Волженкин Б.В., Квашис В.Е., Сагикян С.Ш. Ответственность за взяточничество. –

Ереван: Айастан, 2000. – С. 74. (Volojenkin B.V., Kvashis V.E., Sagikyan S.Sh. Liability for

Bribery. – Yerevan: Ayastan, 2000. – P. 74.)

Zokirov I.B. Fuqarolik huquqi: Darslik. I qism. Mas’ul muharrir: H.Rahmonqulov: Qayta

ishlangan va to‘ldirilgan beshinchi nashr. – Toshkent: TDЮI, 2009. –B.471. (Zokirov I.B. Civil Law:

Textbook. Part I. Editor-in-chief: H. Rakhmonqulov: Revised and supplemented fifth edition. –

Tashkent: TSUL, 2009. – P. 471.)

Jinoyat huquqi.Umumiy qism: Darslik/A.S.Яkubov, R.Kabulov va boshq. – T.:O`zbekiston

Respublikasi IIV Akademiyasi, 2009. 139-b. (Criminal Law. General Part: Textbook / A.S. Yakubov,

R. Kabulov et al. – Tashkent: Academy of the Ministry of Internal Affairs of the Republic of

Uzbekistan, 2009. – P. 139.)

Уголовное право Российской Федерации. Общая часть. – М.: Юрист, 2001. С.208-209.

(Criminal Law of the Russian Federation. General Part. – M.: Yurist, 2001. P.208-209.)

Axrarov B.J. Boshqaruv tartibiga qarshi mansabdorlik jinoyatlari uchun javobgarlik

muammolari: Юrid. fan. dokt. ...dissertatsiya. – T., 2008. – B.125-126. (Akhrarov B.J. Problems of

Liability for Official Crimes Against the Management Order: Doctoral dissertation in Law. –

Tashkent, 2008. – P.125-126.

Загрузки

##submissions.published##

2025-07-18