FIRIBGARLIK VA FOLBINLIKNING FARQLI TOMONLARI HAMDA JAVOBGARLIK MASALALARIGA OID AYRIM MULOHAZALAR
##article.subject##:
: Firibgarlik, folbinlik, javobgarlik, yuridik oqibatlar, psixologik manipulyatsiya, ijtimoiy e’tiqodlar, qonunchilik, ma’naviy yordam, xorijiy tajriba, milliy tadqiqotlar.##article.abstract##
Ushbu maqola firibgarlik va folbinlikning farqli jihatlari, ularning ijtimoiy, psixologik va yuridik
oqibatlari hamda javobgarlik masalalariga bag‘ishlangan. Firibgarlik qonunga zid jinoiy faoliyat sifatida
moddiy foyda olish yoki zarar yetkazish niyati bilan amalga oshirilsa, folbinlik ko‘pincha ma’naviy va
madaniy an’analarga asoslanib, odamlarga ruxiy yordam ko‘rsatishga qaratilgan. Lekin, folbinlik ba’zida
firibgarlikka aylanib ketishi mumkin, bu esa ular o‘rtasidagi chiziqning yupqaligini ko‘rsatadi. Maqolada
xorijiy tajribalar, jumladan, AQSh va Buyuk Britaniyada firibgarlik va folbinlikka oid qonunchilik tahlil
qilinadi. Xorijiy olimlar (Deniel Kaneman, Piter Berger, Jeyms Randi) va milliy mutaxassislar (Gulnora
Rahimova, Xurshid Ahmedov, Abdulhakim Sharipov)ning tadqiqotlari asosida firibgarlik va
folbinlikning psixologik, ijtimoiy va yuridik jihatlari ko‘rib chiqiladi. O‘zbekistonda firibgarlik Jinoyat
kodeksining 168-moddasi bilan tartibga solinadi, folbinlik esa qonunan taqiqlanmagan, lekin uning
firibgarlikka aylanishi dolzarb muammo sifatida qoladi. Maqola qonunchilikni mustahkamlash, folbinlik
faoliyatini tartibga solish va jamiyatda ma’rifat ishlarini kuchaytirish zarurligini ta’kidlaydi. Ushbu
tadqiqot yuridik, ijtimoiy va psixologik fanlar doirasidagi mutaxassislar, shuningdek, ushbu masalalarga
qiziquvchi keng auditoriya uchun mo‘ljallangan.