АЙРИМ ХОРИЖИЙ МАМЛАКАТЛАР ҚОНУНЧИЛИГИДА БОЖХОНА СОҲАСИДАГИ ЖИНОЯТЛАР УЧУН ЖАВОБГАРЛИК МАСАЛАЛАРИ

##article.authors##

  • Ермашев Женгис Маратович

##article.subject##:

божхона соҳасидаги жиноятлар, молиявий ёки хўжалик фаолияти, жамоат хавфсизлиги ва жамоат тартиби, жиноят предмети, ўлим жазоси, божхона тўловлари, иқтисодий контрабанда, нақд валюта контрабандаси, расмий ҳужжатларни сохталаштириш

##article.abstract##

Ушбу мақолада айрим хорижий давлатларда божхона соҳасидаги жиноятлар учун жавобгарлик белгиланган қонунчилик нормалари қиёсий-ҳуқуқий таҳлил қилинган. Бунда хорижий давлатлар, шу жумладан, МДҲга аъзо давлатлар жиноят қонунларида ушбу масалани тартибга солишга нисбатан ёндашувлар бир хил эмаслиги аниқланган. Шунингдек, мақолада ушбу масалада турли хорижий мамлакатлар жиноят қонунчилигини қиёсий таҳлил қилиш орқали қуйидаги муҳим хулосалар ишлаб чиқилган: 1) хорижий мамлакатларда иқтисодий, молиявий ёки хўжалик фаолияти, солиққа ториш соҳаси, жамоат хавфсизлиги ва жамоат тартиби, шу жумладан, гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар, уларнинг аналоглари ёки прекурсорлари муомаласи, жамоат саломатлиги ва аҳоли соғлиғини таъминловчи ижтимоий муносабатлар божхона соҳасидаги жиноятларнинг объектлари сифатида қаралади; 2) хорижий мамлакатлар жиноят қонунчилигида божхона соҳасидаги жиноятлар ЖКнинг турли бўлим ва бобларида жойлашган бўлса-да, айрим давлатларнинг, хусусан, Хитой Халқ Республикасининг қонунчилигида ушбу тоифадаги жиноятлар учун жавобгарликка тааллуқли нормалар алоҳида бўлимда жамланган; 3) хорижий мамлакатларда предметларни божхона чегарасидан қонунга хилоф равишда ўтказиш контрабанда сифатида баҳоланади. Аксарият давлатларда эса, жиноят предметларининг ижтимоий хавфлилик даражасидан келиб чиқиб, турли даражадаги предметларни божхона чегарасидан ўтказишда алоҳида моддаларда жавобгарлик белгилаш ёндашуви устувор эканлигини кўрсатди; 4) божхона соҳасидаги жиноятларнинг ижтимоий хавфини баҳолашда турли мамлакатлар қонунчилиги ўртасида сезиларли тафовут мавжуд. Масалан, Қўшма Штатлар, Англия ва ХХР каби давлатлар қонунчилигида айрим предметлар контрабандаси учун 15 йиллик қамоқ жазоси, мулкни мусодара қилиш билан бирга умрбод озодликдан маҳрум қилиш ёки ҳатто ўлим жазосигача бўлган жазолар белгиланган; 5) деярли барча давлатларда божхона тўловларини тўлашдан бўйича товлаш билан боғлиқ қилмиш учун алоҳида жавобгарлик белгиловчи нормалар мавжуд; 6) аксарият хорижий давлатларда (Қозоғистон, Нидерландия ва Полша) жавобгарлик белгиланган “иқтисодий контрабанда”, “нақд валюта контрабандаси”, контрабанда мақсадида расмий ҳужжатларни сохталаштириш ёки қалбакилаштириш, шунингдек ушбу мақсадда фойдаланиладиган техник воситалар контрабандаси каби қилмишлар учун жавобгарлик масаласини кўриб чиқиш зарур, деган хулоса келинган.

Библиографические ссылки

Уголовный кодекс Азербайджанской Республики (утвержден Законом Азербайджанской Республики от 30 декабря 1999 года № 787-IQ). (The Criminal Code of the Republic of Azerbaijan (approved by the Law of the Republic of Azerbaijan dated December 30, 1999, No. 787-IQ)) www.continent-online.com/Document/?doc_id=30420353#pos=6;-145

Уголовный кодекс Республики Таджикистан от 21 мая 1998 года № 574. (The Criminal Code of the Republic of Tajikistan dated May 21, 1998, No. 574) www.continent-online.com/Document/?doc_id=30397325#pos=8;-145

Уголовный кодекс Республики Молдова от 18 апреля 2002 года № 985-XV. (The Criminal Code of the Republic of Moldova dated April 18, 2002, No. 985-XV.) www.continent-online.com/Document/?doc_id=30394923#pos=6;-143

Уголовный кодекс Республики Армения от 29 апреля 2003 года № ЗР-528. (The Criminal Code of the Republic of Armenia dated April 29, 2003, No. ЗР-528.) www.parliament.am/legislation.php?ID=1349&lang=rus&sel=show

Уголовный кодекс Туркменистана от 12 июня 1997 года № 222-I. (Criminal Code of Turkmenistan of June 12, 1997 No. 222-I.) www.online.zakon.kz/Document/?doc_id=31295286

Уголовный кодекс Грузии (утвержден Законом Грузии от 22 июля 1999 года № 2287). (Criminal Code of Georgia (approved by the Law of Georgia of July 22, 1999 No. 2287)) www.matsne.gov.ge/ru/document/view/16426?publication=253

Уголовный кодекс Кыргызской Республики от 28 октября 2021 года № 127. (Criminal Code of the Kyrgyz Republic of October 28, 2021 No. 127.) www.cbd.minjust.gov.kg/act/view/ru-ru/112309

Уголовный кодекс Российской Федерации от 13.06.1996 № 63-ФЗ. (Criminal Code of the Russian Federation of June 13, 1996 No. 63-FZ.) www.consultant.ru/document/cons_doc_LAW_10699/

Уголовный кодекс Республики Казахстан от 3 июля 2014 года № 226-V. (Criminal Code of the Republic of Kazakhstan of July 3, 2014 No. 226-V.) www.online.zakon.kz/Document/?doc_id=31575252&pos=5;-108#pos=5;-108

Уголовный кодекс Республики Беларусь от 9 июля 1999 года № 275-З. (Criminal Code of the Republic of Belarus of July 9, 1999 No. 275-З.) www.online.zakon.kz/Document/?doc_id=30414984&pos=511;-60#pos=511;-60

Уголовный кодекс Украины от 5 апреля 2001 года № 2341-III. (Criminal Code of Ukraine of April 5, 2001 No. 2341-III.) www.online.zakon.kz/Document/?doc_id=30418109&pos=8;-108#pos=8;-108

Ўзбекистон Республикасининг 1998 йил 29 августдаги “Маданий бойликларнинг олиб чиқилиши ва олиб кирилиши тўғрисида”ги 678–I-сон Қонуни. (Law No. 678-I of the Republic of Uzbekistan dated August 29, 1998 "On export and import of cultural assets") www.lex.uz/uz/docs/24377

Swiss Criminal Code. // www.fedlex.admin.ch/eli/cc/54/757_781_799/en

Загрузки

##submissions.published##

2024-10-04