XIX АСР ОХИРИ XX АСР БОШЛАРИДА ФАРҒОНА ВОДИЙСИ ҚОРАҚАЛПОҚЛАРИ ДЕҲҚОНЧИЛИК АНЪАНАЛАРИ
##article.subject##:
деҳқончилик, хўжалик машғулотлари, интеграция, қорақалпоқ, ўзбек, анъанавий, ўтроқ, этнос, этномаданий, меҳнат қуроллари##article.abstract##
Маълумки, деҳқончилик Ўрта Осиё аҳолиси хўжалик юритишининг асосий тармоғи ҳисобланади ва бу соҳа ўзининг қадимий илдизларига эга. XVIII аср биринчи ярмидан Фарғона водийсига келиб ўрнашиб қолган айрим қорақалпоқ этник гуруҳлари хўжалик машғулотлари хусусан, деҳқончилигининг ҳам ўзига хос ва анъанавий жиҳатлари мавжуд эди. Фарғона водийсида қорақалпоқ этник гуруҳларининг деҳқончиликка ўтиш жараёни улар жойлашган ҳудудлардаги чорва учун яйлов ва ўтлоқ майдонларининг кескин қисқариши билан бевосита боғлиқ ҳолда кечган. Мазкур мақолада Фарғона қорақалпоқлари деҳқончилигининг этник ва локал хусусиятлари ҳамда маҳаллий ўтроқ аҳоли билан интеграциялашув жараёнлари кенг ёритиб берилган.
Библиографические ссылки
Андрианов Б.В. Хозяйственно-культурные типы Средней Азии и Казахстана // Народы Средней Азии и Казахстана. – Москва. 1963.Т.I. – С.32-37; Жданко Т.А. Проблемы полуоседлого населения в истории Средней Азии и Казахстана // Советская этнография.1961. № 2 – С.55-59. / Andrianov B.V. Economic and cultural types of Central Asia and Kazakhstan // Peoples of Central Asia and Kazakhstan. - Moscow. 1963.T.I. – P.32-37; Zhdanko T.A. Problems of the semi-sedentary population in the history of Central Asia and Kazakhstan // Soviet ethnography. 1961. No. 2 – P.55-59.
Всеобщая перепись население Российской империи. – СПб. 1905. Т.89. табл. XXII. – С. 122-123. / General census of the population of the Russian Empire. – St. Petersburg. 1905. T.89. table XXII. – pp. 122-123.
Дала ёзувлари. Андижон вилояти Шаҳрихон ва Балиқчи туманлари, Наманган вилояти Норин тумани қорақалпоқ қишлоқлари. 2020 йил. / Field notes. Karakalpak villages of Shahrikhan and Baliqchi districts of Andijan region, Norin district of Namangan region. 2020 year.
Деминов А.П. Экономические Очерки хлопководства, хлопковой торговли и промышленности Туркестана. – Москва. 1926. – С.56. / Deminov A.P. Economic Essays on cotton growing, cotton trade and industry of Turkestan. - Moscow. 1926. – P.56.
Дала ёзувлари. Фарғона вилояти Данғара тумани Кичик оқтепа қишлоғи. 2009 йил. / Field notes. Small oktepa village, Dangara district, Fergana region. 2009.
Дала ёзувлари. Фарғона вилояти Данғара тумани, Қорақалпоқ қишлоғи. 2009 йил. / Field notes. Dangara District, Fergana Region, Karakalpok Village. 2009.
Исоқов З. Фарғона водийси анъанавий деҳқончилик маданияти... – Б. 50-51. / Isakov Z. Traditional farming culture of Ferghana Valley... - B. 50-51.
Дала ёзувлари. Фарғона вилояти Данғара тумани Ўймовут қишлоғи. 2009 йил. / Field notes. Oyamovut village, Dangara district, Fergana region. 2009.
Дала ёзувлари. Андижон вилояти, Бўз тумани Ховост қишлоғи 2020 йил / Field notes. Andijan region, Boz district, Khovost village, 2020
Миддендорф А.Ф Очерки Ферганской долины. – Спб., 1882. – С.242, 261; Наливкин В.П. Очерки земледелия в Наманганском уезде//ТВ.1880. №11. – С. 29. / Middendorf A.F. Essays on the Fergana Valley. – St. Petersburg, 1882. – P.242, 261; Nalivkin V.P. Sketches of agriculture in Namangan district//TV.1880. No. 11. – P. 29.
Дала ёзувлари. Наманган вилояти Норин тумани Кемабоши қишлоғи. 2009 йил. / Field notes. Kemaboshi village, Norin district, Namangan region. 2009.
Дала ёзувлари. Наманган вилояти Мингбулоқ тумани Қирқчек, Жумашуй қишлоғи. 2009 йил. / Field notes. Jumashuy village, Qirqchek, Mingbulok district, Namangan region. 2009.
Заднепровский Ю.А. Древне земледельческая культура Ферганы. – М:, Л., 1962. – С. 74-75. / Zadneprovsky Yu.A. Ancient agricultural culture of Fergana. – M:, L., 1962. – P. 74-75.
Нурмухамедов М.К., Жданко Т.А., Камалов С.К. Каракалпаки. – Ташкент. “ФАН” 1971. – С.62 / Nurmukhamedov M.K., Zhdanko T.A., Kamalov S.K. Karakalpaki. - Tashkent. "FAN" 1971. - P.62
Абдуллаев У.С. Фарғона водийсида этнослараро жараёнлар. Тошкент “Янги аср авлоди” 2005. – Б.40 / Abdullaev U.S. Interethnic processes in the Fergana Valley. Tashkent "New century generation" 2005. - B.40
Абдуллаев У.С. Фарғона водийси халқларининг хўжалик фаолияти соҳасидаги ўзаро муносабатлари тарихидан (ΧΙΧ аср оҳири-ΧΧ аср бошлари) // Ўзбекистон тарихи. 2002 й. 4-сон. – Б.51. / Abdullaev U.S. From the history of mutual relations of the peoples of the Fergana Valley in the field of economic activity (the end of the XIX century - the beginning of the XX century) // History of Uzbekistan. 2002 Number 4. – B.51.
Бернштам А.Н. Древная Фергана. –Ташкент 1951. – С. 78. / Bernshtam A.N. Ancient Fergana. – Tashkent 1951. – P. 78.
