ЎРТА АСРЛАР ДАВРИ ТАРМИТА-ТЕРМИЗДА БУДДАВИЙЛИК
##article.subject##:
Буддавийлик, Тармита-Термиз, Муҳаммад Ҳаким Термизий мақбараси, буддавийлик ғорсимон иншоотлари, Қоратепа, Зартепа, кушон-сосонийлар даври мажмуалари.##article.abstract##
Мазкур мақола ўрта асрлар даври Тармита-Термизда буддавийлик ёдгорликлари ҳолати ва буддавийлик тақдири масаласига бағишланган. Мақолада Муҳаммад Ҳаким Термизий мақбараси ўрнида, ундан шимолий ва шарқий ҳудудда ҳамда Дунётепада амалга оширилган тадқиқотлар натижасининг қисқача баёни келтирилган. Ғорсимон иншоотлар турлари ва фаолият босқичлари аниқланган. Ғорсимон иншоотлар археологик топилмалари эса Шимолий Тохаристоннинг Қоратепа, Зартепа, Оқтепа II манзилгоҳи ва Кучуктепа каби ёдгорликлари топилмалари билан қиёсий таҳлил қилинган. Тадқиқотлар натижаси таҳлили асосида илк ўрта асрлар ва араб истилоси даврида Тармита-Термизда буддавийлик тақдири масаласига бир қадар ойдинлик киритилган.
Библиографические ссылки
Аннаев Ж. Пещерные сооружения у мавзолея ал Хаким ат-Термизий // Материалы Международной научной конференции «Актуальные проблемы механики и горного машиноведения, развития науки и интеграции ВУЗов». Международный научный журнал. Наука, образование, техника, №2(30), часть 2. – Ош, 2009. – С.15–18. (Annaev J. Cave structures near the mausoleum al Hakim at-Tirmidhi // Proceedings of the International Scientific Conference “Actual problems of mechanics and mining engineering science, the development of science and the integration of universities.” International scientific journal. Science, education, technology, #. 2 (30), part 2. – Osh, 2009. – Pp. 15–18.)
Массон М.Е. Надписи на штуке из архитектурного ансамбля у мавзолея Хакими ат– Тармизи // Археология Средней Азии. – Ташкент: 1960. – С. 44–80. (Masson M.E. Inscriptions on a piece from the architectural ensemble near the Hakimi at-Tarmizi mausoleum // Archeology of Central Asia. – Tashkent: 1960. – Pp. 44–80.)
Аннаев Т. Ал – Ҳаким ат-Термизий. – Тошкент: Абдулла Қодирий номидаги халқ мероси нашриёти, 1998. – 31 б. (Annaev T. Al-Hakim at-Tirmidhi. – Tashkent: Peoples Heritage Publishing House named after Abdulla Qadiri, 1998. – 31 p.); Чориев З. Аннаев Т, Муртазоев Б, Аннаев Ж. Ал-Ҳаким ат-Термизий. – Тошкент: Янги аср авлоди, 2008. – Б. 67–68. (Choriev Z., Annaev T., Murtazoev B., Annaev J. Al-Hakim at-Tirmidhi. – Tashkent: Yangi asr avlodi, 2008. – Pp. 67–68.)
Leriche P., Pidaev Sh. Termez in Antiquity. After Alexander: Central Asia before Islam // Proceeding of the British Academy. Oxford University, – London. 2007. – Pр. 189.
Чориев З., Т. Аннаев., Муртазоев Б, Аннаев Ж. Ал-Хаким ат-Термизий. – Тошкент: Янги аср авлоди, 2008. –Б. 67–78. (Choriev Z., Annaev T., Murtazoev B., Annaev J. Al-Hakim at-Tirmidhi. – Tashkent: Yangi asr avlodi, 2008. – Pp. 67–78.); Аннаев Ж. Пещерные сооружения у мавзолея ал Хаким ат-Термизий // Материалы Международной научной конференции «Актуальные проблемы механики и горного машиноведения, развития науки и интеграции ВУЗов». Международный научный журнал. Наука, образование, техника, №2(30), часть 2. – Ош, 2009. – С.15–18. (Annaev J. Cave structures near the mausoleum al Hakim at-Tirmidhi // Proceedings of the International Scientific Conference “Actual problems of mechanics and mining engineering science, the development of science and the integration of universities.” International scientific journal. Science, education, technology, #. 2 (30), part 2. – Osh, 2009. – Pp. 15–18.); Kazim Abdullaev. The Buddhist culture of Ancient Termez in old and recent finds // Parthica. Incontri di culture nel mondo Antico. – Pisa-Roma. Fabrizio Serra editore, 2013. – Pр.160; Mkrtychev T. K. Buddhism and Features of the Buddhist Art of Bactria-Tokharistan. After Alexander Central Asia before Islam. Proceeding of the British Academy. Oxford University, – London. 2007. – P. 469.
Annaev J. Cave-constructions near the mausoleum al Hakim al – Tirmidhi and the problem of Buddhism in the early medieval Termez // A collection of republican conference materials. – Tashkent, 2011. – Pp. 45–48.
Аннаев Ж.Т. Пещерные сооружения у мавзолея ал Хаким ат –Термизи // Актуальные проблемы механики и горного машиноведения, развития науки и интеграции Вузов. Международный научный журнал. Наука, образование, техника, №2(30), часть 2. – Ош, 2009. – С.15–18. (Annaev J. Cave structures near the mausoleum al Hakim at-Tirmidhi // Proceedings of the International Scientific Conference “Actual problems of mechanics and mining engineering science, the development of science and the integration of universities.” International scientific journal. Science, education, technology, #. 2 (30), part 2. – Osh, 2009. – Pp. 15–18.)
Muhammad Ibrahim al – Geyoushi. “al Hakim al – Tirmidhi: his works and thoughts”// The Islamic quarterly. Vol XIX, #4, 1970. –Р. 193; Кныш. Д. «ат - Термизи» // Ислам. Энциклопедический словарь. – М., 1991, – С. 237–238. (Knysh. D. “at - Termizi” // Islam. Encyclopedic Dictionary. – M., 1991, – Pp. 237–238)
Аннаев Т. Ал – Ҳаким ат-Термизий. – Тошкент: Абдулла Қодирий номидаги халқ мероси нашриёти, 1998. – С. 7. (Annaev T. Al-Hakim at-Tirmidhi. – Tashkent: Peoples Heritage Publishing House named after Abdulla Qadiri, 1998. – P. 7.)
Чориев З. Аннаев Т, Муртазоев Б, Аннаев Ж. Ал-Ҳаким ат-Термизий. – Тошкент: Янги аср авлоди, 2008. – Б.71–84. (Choriev Z., Annaev T., Murtazoev B., Annaev J. Al-Hakim at-Tirmidhi. – Tashkent: Yangi asr avlodi, 2008. – Pp. 71–84.)
Буддийский культовый центр Кара-тепе в Старом Термезе (Кара-тепе III). – М.: Наука, 1972. – 177 с. Табл. XVII. (Buddhist cult center Kara-tepe in Ancient Termez (Kara-tepe III). – M.: Nauka, 1972. – 177 p. Tab. XVII.); Сычева С. Керамика Кара-тепа // Новые находки на Кара-тепе в Старом Термезе. – М.: Наука, 1975. – С. 129–132. Рис. 52. (Sycheva S. Ceramics of Kara-tepa // New finds at Kara-tepe in Ancient Termez. – M.: Nauka, 1975, – Pp. 129–132. Figure 52.); Пидаев Ш.Р. Қадимги Ўзбекистонда буддавийлик ва буддавий мерос. – Тошкент: O’zbekiston, 2011. – Б. 117. (Pidaev SH. R. Buddhism and Buddhist heritage in Ancient Uzbekistan. – Tashkent: Uzbekistan, 2011. – P. 117.); Абдуллаев К.А., Завьялов В.А. Буддийские мотивы в городской культуре Северной Бактрии (по материалам Зар-тепа) // ВДИ. – М., 1985. № 4. – С.119–120. (Abdullaev K.A., Zavyalov V.A. Buddhist motifs in the urban culture of Northern Bactria (based on Zar-tepa materials) // VDI. – M., 1985. #. 4. – Pp. 119–120.); Завьялов В.А. Зартепа // КИДУ. Кн: 2. – М., 1991. Рис. 376–377. (Zavyalov V.A. Zartepa // KIDU. Book: 2. – M., 1991. Fig. 376–377.)
Пидаев Ш.Р. Поселения кушанского времени Северной Бактрии. – Ташкент: Фан, 1978. – С.76. Рис. 23,2. (Pidaev SH.R. Settlements of the Kushan period of Northern Bactria. – Tashkent: Fan, 1978. – P.76. Fig. 23.2.)
Пидаев Ш.Р. Қадимги Ўзбекистонда буддавийлик ва буддавий мерос. – Тошкент: O’zbekiston, 2011. – Б.115. (Pidaev SH.R. Buddhism and Buddhist heritage in Ancient Uzbekistan. – Tashkent: Uzbekistan, 2011. – P. 115)
Абдуллаев К.А., Завьялов В.А. Буддийские мотивы в городской культуре Северной Бактрии (по материалам Зар-тепа) // ВДИ. – М., 1985. № 4. – С.119–120. (Abdullaev K.A., Zavyalov V.A. Buddhist motifs in the urban culture of Northern Bactria (based on Zar-tepa materials) // VDI. – M., 1985. #. 4. – Pp. 119–120.)
Седов В.А. Кобадиан на пороге раннего средневековья. – М.: Наука, 1987. – С. 54–58. Табл. XII–XIV. (Sedov V.A. Kobadian on the threshold of the early Middle Ages. – M.: Nauka, 1987. – Pp. 54–58. Tab. XII-XIV.)
Абдуллаев К.А., Завьялов В.А. Буддийские мотивы в городской культуре Северной Бактрии (по материалам Зар-тепа) // ВДИ. – М., 1985. № 4. – С.119–120. (Abdullaev K.A., Zavyalov V.A. Buddhist motifs in the urban culture of Northern Bactria (based on Zar-tepa materials) // VDI. – M., 1985. #. 4. – Pp. 119–120.)
Сычева С. Керамика Каратепа // Новые находки на Кара-тепе в Старом Термезе. – М., Наука, 1975. – С. 129–132. (Sycheva S. Ceramics of Kara-tepa // New finds at Kara-tepe in Ancient Termez. – M.: Nauka, 1975, – Pp. 129–132.)
Аннаев Т. Д. Раннесредневековые поселения Северного Тохаристана. – Ташкент: Фан, 1988. – 198 с. Табл. 5. (Annaev T. D. Early medieval settlements of Northern Tokharistan. – Tashkent: Fan, 1988. – 198 p. Tab. 5.)