TASHKENT ENLIGHTENERS
Keywords:
jadid, charity society, tutorial book, brochure, periodical, dramaturgy, theater, etcAbstract
The article examines the scientific and spiritual activities of Tashkent enlighteners in the late 19th - early 20th centuries, and their reforms in educating generations in the spirit of their traditions. In addition, the article includes scientific discussions about the first Uzbek alphabet put forward by the Jadids. The advanced ideas they put forward, aimed at improving social development and spiritual appearance, are of great importance today.
References
Ўз МА, И-1-жамғарма, 31-рўйхат, 943-йиғмажилд, 28-варақ орқаси (National Archive of Uzbekistan (henceforth: NAUz) f. I-7, op. 31, d. 943, l. the other side of 28.)
Ўз МА. 47-жамғарма, 1-рўйхат, 561-йиғмажилд, 28-варақ. (NAUz f. I-47, op. 1, d. 561, l. 28)
Туркистон вилоятининг газети. 72-сон. 1910. (The newspaper “Turkestan viloyatining gazeti” No72, 1910.)
Андреев Г. Новометодные мактабы в Туркестане // Туркестанские ведомости. 1915. 17 декабря. (Andreev G. New methodical schools of Turkestan // The newspaper “Turkestanskiye vedomosti” 17th December, 1915.)
Хожи Муин. Ўзбекча алифболар тарихи. // “Маориф ва ўқитувчи” журнали, 2-сон. 1926. (Khoji Muin. The history of Uzbek alphabets. // The journal “Maorif va uqituvchi” No2. 1926.)
Ғозиев Ҳ. Ўзбек пунктуациясининг тарихий тараққиёти (пунктуацион белгилар, уларнинг вазифалари ва қулланиш асослари). Тошкент: “Фан”, 1979. 132-133-бетлар. (Gaziyev Kh. Historical development of Uzbek punctuation (punctuation marks, their functions and the basis of formation). Tashkent: “Fan”, 1973. P.132-133.
Қосимов Б. Абдулла Авлоний (Адабий-педагогик портрет). Тошкент: Ўқитувчи, 1979. 10-бет (Qosimov B. Abdulla Avloniy (Literary and pedagogical portrait). Tashkent: “Uqituvchi”, 1979. P. 10.)
Аҳмад С. Мунаввар Қори // Шарқ юлдузи. 1992. 5-сон. 108-бет (Akhmad S. Munavvar Qori // The journal “Sharq yulduzi”. 1992. No.5. P.108)
Абдурашидхон ўғли Мунаввар қори. Ҳавойижи диния. Тошкент: Шарқ, 1993. (Abdurashidkhon son of Munavvar qori. “Khavoyiji diniya”. Tashkent: “Sharq” 1993.)
Иргашева Н.А. Просветительско-педагогические взгляды Мунаввара Кары Абдурашидханова. Автореферат дис… кандидата пед. наук. – Ташкент, 1997. – 13 с. (Irgasheva N.A. Educational and pedagogical views of Munavvar Qori Abdurashidkhanov. Abstract of the dissertation for the candidate of pedagogical sciences. – Tashkent, 1997. P.13.)
Авлоний А. Мухтасар тарихи анбиё ва тарихи ислом // Авлоний А. Танланган асарлар. Тошкент: Маънавият, 1998. 93-128-бетлар (Avloniy A. “Muxtasar tarixi anbiyo va tarixi islam” // Avloniy A. Selected works. Tashkent: “Manaviyat” 1998. P.93-128)
Алимова Д. Жадидчилик мустақиллик даври тарихчиси талқинида. // Ўзбекистон тарихи: янги нигоҳ. (Жадидлар ҳаракатидан миллий мустақилликка қадар) давра суҳбати материаллари. Тошкент, 1998. 5-бет. (Alimova D. Jadidism in the interpretation of a historian of the period of independence. // The history of Uzbekistan: new view (From the jadidizm to national independence) the materials of discussion. Tashkent, 1998. P.5.)
Маънавият юлдузлари (Марказий Осиёлик машҳур сиймолар, алломалар, адиблар) [Масъул муҳаррир: М.М. Ҳайруллаев]. – Тўлдирилган қайта нашр. – Тошкент: А.Қодирий номидаги халқ мероси нашриёти, 1999. 365-бет. (Stars of spirituality (Famous figures, scholars, writers from Central Asia) [Responsible editor: M.M. Khayrullayev]. - Complete reprint – Tashkent: Publishing House of People's Heritage named after A. Qadiri, 1999. P.365.)
Абдурашидхонов М.. Танланган асарлар – Тошкент: “Маънавият”, – 2003. (Abdurashidkhonov M. Selected works. – Tashkent: “Manaviyat”, 2003.)
Ҳожи Исматуллоҳ Абдуллоҳ. Марказий Осиёда ислом маданияти. – Тошкент: “Шарқ”, 2005. (Khoji Imatullokh Abdullokh. Islamic civilization in Central Asia. Tashkent: “Sharq”, 2005.)
А. Авлоний. Танланган асарлар. 2 жилдлик. 2-нашри. 2-жилд. (пандлар, ибратлар, ҳикоятлар, набийлар ҳаёти, драмалар, мақолалар, саёҳат хотиралари). [Тахрир ҳайъати: Н. Каримов ва б., Тўпловчи: Б. Қосимов, Изоҳлар ва луғатни О. Тўлабоев тузган.] – Тошкент: “Маънавият”, 2006. 5-8-бетлар. (A. Avlani. Selected works. Two chapters. Second reprint. Second chapter. (Sermons, parables, stories, lives of prophets, dramas, articles, travel memories). [Editorial Board: N. Karimov and others, Collectors: B. Qosimov. Comments and vocabulary compiled by O. Tolaboev.] Tashkent: “Manaviyat”, 2006. P. 5-8.)
Улуғбек Долимов. Миллат муаллими // «Жаҳон адабиёти», 12-сон. 2016. (Ulugbek Dolimov. The teacher of the nation. // Journal “Jakhon adabiyoti” (World literature). No.12, 2016.)
Ўзбекистон Миллий энциклопедияси. 3-жилд. Тошкент, 2002. 520-бет (The national encyclopedia of Uzbekistan. 3rd chapter. Tashkent, 2002. P. 520.)
«Тошкент» энциклопедияси. 2009. (The encyclopedia of “Tashkent”. 2009.)
