ҚОРАКАЛПОҒИСТОН РЕСПУБЛИКАСИДА 2022 ЙИЛДА ҚАНДЛИ ДИAБЕТ

##article.authors##

  • Айназарова З.А.
  • Тахирова Ф.А.
  • Туребекова З.М.
  • Есемуратова З.Е.
  • Бекмурзаева Э.Б.
  • Алиханова Н.М.
  • Уббиев Ж.Н.
  • Бердыкулова Д.М.
  • Акрамова Г.Г.

##article.subject##:

diabetes mellitus, prevalence, Republic of Karakalpakstan

##article.abstract##

Долзарблиги. Қандли диабетнинг тарқалишини ўрганиш ҳудуддаги эпидемиологик вазиятни баҳолаш учун зарур.

Мақсад. Қоракалпоғистон Республикасида қандли диабет тарқалишини ўрганиш.

Материаллар ва усуллар. Маълумот манбаи академик Ё.Х.Тўрақулов номидаги Республика ихтисослаштирилган эндокринология илмий-амалий тиббиёт марказини Қорақалпоғистон Республикасида филиали статистика бўлимининг 2018-2022 йиллардаги маълумотлари бўлди. Маълумотларни статистик қайта ишлаш учун Microsoft Excel 2010 дастури ишлатилган.

Натижалар. Қорақалпоғистон Республикасида 01.02.2022 йил ҳолатига кўра 16 033 нафар ҚД билан касалланган бемор “Д” ҳисобда, бу катталар аҳолисининг ўртача 1,26 фоизини ташкил этади, Қорақалпоғистонда ҚДнинг тахминий тарқалиши қайд этилганидан 5 баравар кўп. Қорақалпоғистонда 810 нафар ҚД 1 тури беморлари “Д” ҳисобда, шундан 532 нафари катталар, 213 нафари болалар, 65 нафари ўсмирлар. 2022-йилда ҚД 2 тури билан “Д” ҳисобга олинган беморлар сони 15 223 нафарни ташкил қилди. ҚД 2 тури билан касалланганларнинг энг кўп сони Элликқалъа туманида – 96,9%, энг кам кўрсаткич Кегейли туманида – 92,8%ни ташкил этди.

Хулоса. Қоракалпоғистон Республикасида қандли диабет билан боғлиқ вазиятни таҳлил қилиш шуни кўрсатдики, бутун Ўзбекистон Республикасида бўлгани каби, қандли диабет 2- турига кеч ташҳис қўйилади, яъни барча беморлар рўйхатга олинмаган.

Библиографические ссылки

IDF Atlas 10th edition – 2021.

International Diabetes Federation. Diabetes Atlas, 6th edition // IDF. -Brussels. – 2013. – P.7- 12.

103. International Diabetes Federation. Diabetes Atlas. 7th Edition// IDF. -Brussels. - 2015.– P. 11-47.

F.A. Takhirova, N.M. Alikhanova, L.Dj. Romanova, F.A. Khaydarova, A.V. Alimov, D.M. Berdykulova, Z.S. Akbarov, G.G. Akramova. Diabetes mellitus in the Republic of Karakalpakstan. Journal of Biomedicine and Practice 2020, Special issue, pp.156-162.

Takhirova F.A., Alikhanova N.M. Diabetes in the Tashkent region//British Medical Journal Volume-2, 2022, No 1 P.186-194.

Алиханова Н.М. Распространенность осложнений сахарного диабета у детей по Узбекистану и их клинико-функциональные особенности в зависимости от различных факторов риска // Автореферат дисс. на соиск уч ст канд мед наук. Ташкент, 2001 – с. 24.

Бутрова С. А. От эпидемии ожирения к эпидемии сахарного диабета //Международный эндокринологический журнал. – 2013. – №. 2 (50)

Каримова М.М., Алиханова Н.М., Тахирова Ф.А., Арзикулов Т.С., Сергазиев О.В., Бердыкулова Д.М. Сахарный диабет в Ташкентской области//Центрально-азиатский эндокринологический журнал. 2021.- №4- 33-40.

Назарова С.К., Айназарова З.А., Хайдарова Ф.А., Алиханова Н.М., Акбаров З.С., Тлеумбетова У.Ж., Зайдуллаева М.У. Состояние эндокринной службы в Республике Каракалпакстан. Журнал теоретической и клинической медицины. 2019г., №3., С.50-52.

Назарова С.К., Айназарова З.А., Хайдарова Ф.А., Алиханова Н.М., Акбаров З.С., Алимов А.В., Бердыкулова Д.М., Хайдарова Г.А., Рахманкулов К.Х. Сахарный диабет в Республике Каракалпакстан//Вестник Ташкентской медицинской академии. 2019. Спец.выпуск., С.32-34.

Шестакова М.В. Комментарии эндокринолога к рекомендациям по сахарному диабету, предиабету и сердечно-сосудистым заболеваниям ESC-EASD 2007//Сахарный диабет. – 2008. – Т.11, №1 – С.97-99.

Загрузки

##submissions.published##

2023-05-13