YOD TANQISLIGI BO'LGAN HUDUDLARDA QALQONSIMON BEZ TUGUNLARI: TARQALISHI VA QALQONSIMON BEZ HOLATI
##article.subject##:
qalqonsimon bez tugunlari, nodulyar bo'qoq, yod tanqisligi##article.abstract##
Tugunli bo'qoq - bu turli morfologiyadagi qalqonsimon bezning nodulyar shakllanishini birlashtirgan umumiy klinik tushuncha. Yod tanqisligining yuqori tarqalishi qalqonsimon bez patologiyalari, masalan, diffuz guatr, qalqonsimon bez tugunlari va qalqonsimon bez saratoni rivojlanishiga yordam beradi. Tadqiqot maqsadi: Akademik Y.X. To’raqulov nomidagi Respublika ixtisoslashtirilgan endokrinologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazining maslahat poliklinikasiga bemorlarning murojaatlari asosida O‘zbekiston Respublikasi va Qoraqalpog‘iston Respublikasi viloyatlarida qalqonsimon bez tugunlarining tarqalishini o‘rganish. Tadqiqot materiallari va usullari: 2024 yil yanvar oyida kelgan va tugunli yoki ko'p tugunli bo'qoq tashxisi qo'yilgan 90 nafar bemorning ambulatoriya yozuvlari o'rganildi. Barcha bemorlarda qalqonsimon bezning ultratovush tekshiruvi o'tkazildi va ularning qalqonsimon holati baholandi. Natijalar: qalqonsimon bez funktsiyasini tekshirganda, o'rtacha TSH darajasi 2,6±2,4 mIU/ml, erkin T4 0,99±0,39 ng/dl. Bemorlarning 75% (68) da eutiroidizm (TSH 1,6±0,8), 10% (9) da subklinik hipotiroidizm (TSH 5,5±1,7), 8% (7)da manifest hipotiroidizm (TSH 49, 3±45) va 7% ( 6) bemorlarda tirotoksikoz (TSH 0,11±0,1) bo'lgan. Xulosa: konsultatsiyaga murojaat qilgan qalqonsimon bez tugunlari bo'lgan bemorlarning 25 foizida qalqonsimon bez faoliyati buzilgan, ham hipotiroidizm, ham tirotoksikoz ko'rinishida. Bemorlarning 38 foizida qalqonsimon bez kattalashgan.
Библиографические ссылки
Исмаилов С.И., Рашитов М.М. Прогресс в области профилактики йододефицитных заболеваний в Республике Узбекистан (1998–2016). Клиническая и экспериментальная тиреоидология. 2016;12(3):20-24. https://doi.org/10.14341/ket2016320-24
Постановление Президента Республики Узбекистан о мерах по совершенствованию и расширению масштабов эндокринологической службы. https://lex.uz/docs/5838972#
Тишковский С.В., Никонова Л.В., Тишковская Е.А., Мартинкевич О.Н., & Квач И.М. (2022). СИСТЕМА TIRADS ПРИ УЗЛОВОЙ ПАТОЛОГИИ ЩИТОВИДНОЙ ЖЕЛЕЗЫ В ПРАКТИКЕ ЭНДОКРИНОЛОГА. Журнал Гродненского государственного медицинского университета, 20 (5), 555-564..
Трошина Е.А., Маколина Н.П., Колпакова Е.А., Никифорович П.А., Исаева М.П., Абдулхабирова Ф.М., Платонова Н.М. Структурные и морфологические характеристики узлового зоба в условиях хронического дефицита йода. Клиническая и экспериментальная тиреоидология. 2023;19(1):20-28. https://doi.org/10.14341/ket12748
Шеров, У. Н. (2023). Узловой Зоб В Очаге Йододефицита: Современные Подходы К Дифференциальной Диагностике. Research Journal of Trauma and Disability Studies, 2(4), 129–133.
Dean, D. S., & Gharib, H. (2008). Epidemiology of thyroid nodules. Best practice & research. Clinical endocrinology & metabolism, 22(6), 901–911. https://doi.org/10.1016/j.beem.2008.09.019
Durante, C., Hegedüs, L., Czarniecka, A., Paschke, R., Russ, G., Schmitt, F., Soares, P., Solymosi, T., & Papini, E. (2023). 2023 European Thyroid Association Clinical Practice Guidelines for thyroid nodule management. European Thyroid Journal, 12(5), e230067. Retrieved Jul 14, 2024, from https://doi.org/10.1530/ETJ-23-0067
Mu C, Ming X, Tian Y, Liu Y, Yao M, Ni Y, Liu Y and Li Z (2022) Mapping global epidemiology of thyroid nodules among general population: A systematic review and meta-analysis. Front. Oncol. 12:1029926. doi: 10.3389/fonc.2022.1029926
Muratova Sh. A case of follicular thyroid cancer in a girl with Graves' disease // Endocrine Abstracts. Volume 90. Abstract book of 25th European Congress of Endocrinologists, 13–16 May 2023, Istanbul, Turkey. – Poster presentations P.521
Russ, G., Bonnema, S. J., Erdogan, M. F., Durante, C., Ngu, R., & Leenhardt, L. (2017). European Thyroid Association Guidelines for Ultrasound Malignancy Risk Stratification of Thyroid Nodules in Adults: The EU-TIRADS. European thyroid journal, 6(5), 225–237. https://doi.org/10.1159/000478927
Seifert, P.; Schenke, S.; Zimny, M.; Stahl, A.; Grunert, M.; Klemenz, B.; Freesmeyer, M.; Kreissl, M.C.; Herrmann, K.; Görges, R. Diagnostic Performance of Kwak, EU, ACR, and Korean TIRADS as Well as ATA Guidelines for the Ultrasound Risk Stratification of Non-Autonomously Functioning Thyroid Nodules in a Region with Long History of Iodine Deficiency: A German Multicenter Trial. Cancers 2021, 13, 4467. https://doi.org/ 10.3390/cancers13174467
Sung, H., Ferlay, J., Siegel, R. L., Laversanne, M., Soerjomataram, I., Jemal, A., & Bray, F. (2021). Global Cancer Statistics 2020: GLOBOCAN Estimates of Incidence and Mortality Worldwide for 36 Cancers in 185 Countries. CA: a cancer journal for clinicians, 71(3), 209–249. https://doi.org/10.3322/caac.21660
Tessler, F. N., Middleton, W. D., Grant, E. G., Hoang, J. K., Berland, L. L., Teefey, S. A., Cronan, J. J., Beland, M. D., Desser, T. S., Frates, M. C., Hammers, L. W., Hamper, U. M., Langer, J. E., Reading, C. C., Scoutt, L. M., & Stavros, A. T. (2017). ACR Thyroid Imaging, Reporting and Data System (TI-RADS): White Paper of the ACR TI-RADS Committee. Journal of the American College of Radiology : JACR, 14(5), 587–595. https://doi.org/10.1016/j.jacr.2017.01.046