TO’MTOQ PREDMETLAR TA’SIRI BILAN BOG’LIQ BO’G’IM ICHI SINISHLARINING KECHISHI, OQIBATLARI VA OG’IRLIK DARAJASI XUSUSIYATLARI
##article.subject##:
sinishlar, bo'g'im ichi, kechish, oqibat, og'irlik.##article.abstract##
Maqsad: bo'g'im ichi sinishlarining og'irlik darajasini sud-tibbiy baxolashning tabiati, xususiyatlari, oqibatlari va mezonlarini aniqlash.
Tadqiqot materiallari va usullari. Respublika ixtisoslashtirilgan travmatologiya va ortopediya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi Samarqand filialida 2021 yil davomida bo‘g‘im ichi sinishi bilan davolangan 400 nafar bemorlarning davolash natijalari o‘rganildi. Bo'g'im ichi sinishi bilan og'rigan bemorlarning eng ko'p soni mehnatga layoqatli yoshdagi (18-60 yosh) - 74,8%, jabrlanganlar orasida esa erkaklar soni ko’p bo’lib, (58,7%) tashkil etdi.
Olingan natijalar: turli xil jarohatlarda bo’g’im ichi sinishlari orasida ko’pincha oshiq-boldir va chanoq-son bo'g'imlarida (mos ravishda 44,0 va 20,0%), keyin bilak-kaft (12,0%) va yelka bo'g'imlarida (11,5%) qayd etilgan. Tizza va tirsak bo'g'imlarida bunday jarohatlar nisbatan kamroq kuzatilgan (mos ravishda 7,7% va 4,75%). Eng ko'p uchraydigan bo'g'im ichi sinishlari bo'g'im yuzalarining muvofiqligi buzilgan (66,7%) sinishlar, so’ngra parchalangan bo'g'im ichi sinishlar (28,8%) kuzatilgan. Eng kichik soni (4,5%) bo'g'im yuzalarining muvofiqligi saqlanib qolgan yoriqlar edi. Bo'g'imlarning tuzilishi shikastlanganda oyoq-qo'llarni immobilizatsiya qilish muddatlari shikastlanish xususiyatiga qarab, odatda 5-6 dan 9-10 haftagacha o'zgarib turadi. Kuzatishlarimizda, ko'p hollarda, siniqlar xususiyatidan qat'i nazar, immobilizatsiya davri ushbu davrga to'g'ri keladi. Ba'zi bemorlarda qayd etilgan immobilizatsiya davrining 9-10 haftagacha oshib ketishi sinishning davolanish muddati, ba'zi hollarda esa bemorlarning gipsli longeta va bog’lamni olib tashlash uchun kechiktirilgan murojaatlari bilan bog'liq.
Xulosa: bo'g'im yuzalarining muvofiqligi saqlangan va buzilgan sinishlarda uzoq muddatli shikastlanish davrida va ko'p hollarda parchalangan bo’g’im ichi sinishlarida ankiloz, aseptik nekroz va degenerativ-distrofik jarayonlar shaklida asoratlar qayd etilgan. Bunday holatlarda sog’likning buzilish davomiyligi 5-6 oygacha, umumiy mehnat qobiliyatini doimiy yo'qotilish hajmi esa 35 dan 45% gacha bo'lgan. Bunday holat og'ir tan jarohati, asoratlanmagan sinish esa o'rtacha og'irlikdagi jarohatlar deb tasniflangan. Yelka boshining bo‘g‘im ichi sinishi, shuningdek, son suyagi proksimal qismining sinishi va ikkala to‘piqlarning sinishi hayot uchun xavfliligi jihatidan og‘ir tan jarohati sifatida tasniflangan. Bo'g'im ichi sinishlarining kelib chiqishida bevosita shikastlanish mexanizmi ustun ekanligi aniqlangan.
Библиографические ссылки
Алгоритм диагностического обследования пациента с травмой коленного сустава / Егоров Д. И., Комогорцев И. Е., Домашевский В. А. // Бюллетень ВСНЦ СО РАМН - 2006 - №5
Антониади Ю.В. Организация специализированной хирургической помощи пациентам с около- и внутрисуставными переломами костей нижних конечностей. Гений Ортопедии том 24, № 2, 2018. С. 126-133
Благодаря разработки методов ранней диагностики и эффективных методов лечения внутрисуставных переломов костей конечностей, значительно повещалась качество и система оказания специализированной помощи больным [дистального отдела большеберцовой кости (переломы "пилона"): учебное пособие / А. Л. Жуликов, О. Г. Тетерин, А. С. Харютин [и др.]. – Волгоград: Волгоградский государственный медицинский университет, 2020. – 48 с. – EDN ZTVUDQ.
Волокитина, Е.А. Повышение качества и система оказания специализированной помощи при внутрисуставных переломах костей нижних конечностей / Е.А. Волокитина, М. В. Гилев, Ю.В. Антониади // Вестник Уральского государственного медицинского университета. – 2016. – № 4. – С. 22-24. – EDN YTKSHB.
Нормативные документы, регламентирующие судебно-медицинскую экспертную деятельность в республике Узбекистан. Ташкент. 2012. Приложение № 2 к приказу №153 от «1» июня 2012 года. Министра здравоохранения Республики Узбекистан С. 52.
Радыш И.И. Оценка эффективности проведения физической реабилитации у пациентов после ранней и отсроченной артроскопической реконструкции передней крестообразной связки коленного сустава / И. И. Радыш, Л. С. Круглова, В. В. Бояринцев // Курортная медицина. – 2022. – № 3. – С. 121-126. – DOI 10.51871/2304-0343_2022_3_121.
Свидетельство о государственной регистрации базы данных № 2021620750 Российская Федерация. База данных отдаленных результатов лечения пациентов с внутрисуставными оскольчатыми переломами дистального отдела плечевой кости: № 2021620660: заявл. 14.04.2021: опубл. 16.04.2021 / А. П. Давыдов, А. Б. Петров; заявитель федеральное государственное бюджетное образовательное учреждение высшего образования «Саратовский государственный медицинский университет имени В.И. Разумовского» Министерства здравоохранения Российской Федерации. – EDN VGISFZ.
Стандарты производства судебно-медицинских экспертиз и исследований. Приказ МЗ РУз №82 от 04.03.2015
Травматология и ортопедия. Руководство для врачей в 3 томах. Под ред. Ю.Г. Шапошников. «Медицина», 1997, с.624
Травматология и ортопедия: Учебник / Под ред. проф. В. М. Шаповалова, проф. А. И. Грицанова, доц. А. Н. Ерохова. — СПб: ООО «Издательство Фолиант», 2004. С.311-349
Травматология. Национальное руководство/ под ред. Г.П. Котельникова, Миронова С.П. 3-е изда. М. ГЭОТАР. Медиа, 2018. 776 с.
Ульянов, И. В. Реабилитация пациентов после внутрисуставных переломов локтевого сустава / И.В. Ульянов // Символ науки: международный научный журнал. – 2022. – № 8-1. – С. 52-53. – EDN VHGLJE.
Чирков Н.Н., Николаев Н.С., Алексеева А.В., Яковлев В.Н., Лушин А.В. Эффективность современных методик оперативного лечения передней рецидивирующей нестабильности плечевого сустава в зависимости от анатомо функциональных изменений. Гений Ортопедии, том 27, № 3, 2021, с.337-344
Индиаминов С. И., Гамидов С. Ш., Бойманов Ф. Х. Особенности формирования повреждений у пешеходов при их столкновении с движущимися современными легковыми автомобилями //Вестник врача. Самарканд.-2020. – 2020. – Т. 2. – №. 94. – С. 36-40.
Индиаминов С. И., Исмоилов Р. А., Бойманов Ф. Х. ПОВРЕЖДЕНИЯ ГРУДНОГО И ПОЯСНИЧНОГО ОТДЕЛОВ ПОЗВОНОЧНИКА ПРИ ПАДЕНИЯХ С ВЫСОТЫ //The 6 th International scientific and practical conference―Eurasian scientific congress‖(June 14-16, 2020) Barca Academy Publishing, Barcelona, Spain. 2020. 612 p. – 2020. – С. 65.
Davis JT, Rudloff MI. Posttraumatic Arthritis After Intra-Articular Distal Femur and Proximal Tibia Fractures. Orthop Clin North Am. 2019 Oct;50(4):445-459. doi: 10.1016/j.ocl.2019.06.002. PMID: 31466661.
Klifto KM, Hein RE, Klifto CS, Pidgeon TS, Richard MJ, Ruch DS. Outcomes Associated With Scapholunate Ligament Injury Following Intra-Articular Distal Radius Fractures. J Hand Surg Am. 2021 Apr;46(4):309-318. doi: 10.1016/j.jhsa.2020.12.005. Epub 2021 Jan 30. PMID: 33526293.
Kumar J, Siddiqui AA, Katto MS, Jamil M, Wasim MA, Yaqoob U. Treatment of high-energy intra-articular fractures of tibia with Ilizarov external fixator in adults: A tertiary centre experience. Int J Clin Pract. 2021 Sep;75(9):e14488. doi: 10.1111/ijcp.14488. Epub 2021 Jun 21. PMID: 34115438.
Zalavras CG, Papasoulis E. Intra-articular fractures of the distal humerus-a review of the current practice. Int Orthop. 2018 Nov;42(11):2653-2662. doi: 10.1007/s00264-017-3719-4. Epub 2018 Feb 5. PMID: 29404666.
Chen J, Xia W. Assessment of the responsibility between a road traffic accident and medical defects after the traffic accident injury of knee joint. J Forensic Leg Med. 2012 Apr;19(3):168-70. doi: 10.1016/j.jflm.2011.09.002. Epub 2011 Oct 19. PMID: 22391004.].
Zhang W, Wang JW, Hu YL, Zhu JH. [Comparison of four imaging examinations of shoulder joint injury in forensic expertise]. Fa Yi Xue Za Zhi. 2011 Feb;27(1):39-42. Chinese. PMID: 21542226