TIL SHAXSIYATI: INDIVIDUAL VA IJTIMOIY SHAXSNING SHAKLLANISHI
##article.subject##:
Identity, multilingualism, language identity, culture, society##article.abstract##
Ушбу мақола тил ва шахс ўртасидаги мураккаб боғлиқлик ўрганади, тилдан фойдаланиш ва ижтимоий гуруҳга аъзоликнинг индивидуал ва ижтимоий шахсларни шакллантиришга қандай ҳисса қўшишига эътибор қаратади. Муаллиф тилшунослик, социология ва психология назарияларига таянган ҳолда, тил ҳам шахс, ҳам ижтимоий шахсиятнинг муҳим жиҳати бўлиб, маданият, этник ва миллийлик каби омиллар билан чамбарчас боғлиқлигини таъкидлайди. Мақолада биринчи навбатда ўзига хослик таърифланади ва индивидуал ва ижтимоий ўзига хослик ўртасида фарқланади, иккаласининг ҳам шахснинг ўзини ўзи ҳис қилиш ва жамиятдаги ўрнини шакллантиришдаги аҳамияти таъкидланади. Сўнгра муаллиф шахсни шакллантиришда тилнинг ролини ўрганади, тилдан фойдаланиш ижтимоий гуруҳга аъзоликни билдириши ва маданий меъёрлар ва қадриятларни мустаҳкамлаши мумкин бўлган усулларни ёритади. Шу билан бирга, мақолада тил кескинлик ва камситиш манбаи бўлиши мумкинлиги, айниқса кўп тилли ёки кўп маданиятли контекстларда тил фарқлари қораланиши ёки айрим гуруҳларни истисно қилиш учун ишлатилиши мумкинлиги эътироф этилади. Тил ва ўзига хослик ўртасидаги мураккаб муносабатларни яхшироқ тушуниш учун мақола бир қатор маданий ва лингвистик контекстлардан, жумладан, икки тиллилик ва тил билан алоқа қилиш ҳолатларидан мисоллар келтиради. Ниҳоят, мақола шахсий ва ижтимоий фаровонликни рағбатлантиришда тил хилма- хиллигини тан олиш ва қадрлаш муҳимлигини таъкидлайди. Умуман олганда, ушбу мақола шахс тушунчаси ва ижтимоий муносабатларни шакллантиришда тилнинг роли ҳақида қимматли фикрларни тақдим этади.
Библиографические ссылки
Block, D. (2007), Second Language Identities. London: Continuum International Publishing Group.
Bucholtz M. y Hall K. (2010), “Locating Identity in Language”. En Llamas C. y Watt D. (coords.) Language and Identities. Edinburgh University Press Ltd. 18-28.
Bustamante-Lopez, I. (2008), “Constructing linguistic identity in Southern California”, En Niño-Murcia M. y Rothman J. (coords.) Bilingualism and Identity: Spanish at the crossroads with other languages. The University of Iowa. Amsterdam/Philadelphia: John Benjamins Publishing Company. 279-299.
Edwards, J. (2009), Language and Identity: Introduction. Cambridge: Cambridge University Press.
Johnstone. B. 2010. Locating language in identity. Language and Identity, ed. by Carmen Llamas and Dominic Watt. Edinburgh: Edinburgh University Press. Pp. 29-36.
Joseph J. E. (2010), “Identity”. En Llamas C. y Watt D. (coords.) Language and Identites. Edinburgh University Press Ltd. 9-17.
Niño-Murcia M. y Rothman J. (coords.) Bilingualism and Identity: Spanish at the crossroads with other languages. The University of Iowa. Amsterdam/Philadelphia: John Benjamins Publishing Company. 279-299.
Novak, K. (2012), Multilingualism and collective identities of the Illyrians: language biographies of Dragojla Jarneviÿ, Ljudevit Gaja and Ivan Kukuljeviÿ Sakcinski. Zagreb-Rijeka: Central Europe.
Pavlenko A. (2001), “'In the world of the tradition, I was unimagined': Negotiation of identities in cross-cultural autobiographies”. The International Journal of Bilingualism, 5(3): 317-344.
Pavlenko A. y Blackledge A. (2004), Negotiation of Identities in Multilingual Contexts. Clevedon, Buffalo, Toronto, Sydney: Multilingual Matters Ltd.
Riley, P. (2007), Language, Culture and Identity. An Ethnolinguistic Perspective. New York: Continuum.
Tabouret-Keller A. (1998), “Language and Identity”. En Coulmas F. (coord.) The Handbook of Sociolinguistics 214-221. Blackwell Publishing. Blackwell Reference Online. Available in http://www.blackwellreference.com/subscriber/tocnode?id=g9780631211938_chunk_g97806 3121193821
