ҲАМЛЕТ ОБРАЗИ ЎЗИГА ХОС ХУСУСИЯТЛАРИНИНГ ТАРЖИМАЛАРДА АКС ЭТТИРИЛИШИ
##article.subject##:
У. Шекспир, Ж. Камол, М. Шайхзода, Б. Пастернак, М. Лозинский, фожиа, таржима, таржима жараёни, поэтик хусусиятлар, ўхшатиш, воситали ва бевосита таржималар, таржима трансформацилари##article.abstract##
Мақолада жаҳон драматургиясининг ёрқин намояндаси Уильям Шекспиринг “Ҳамлет” асарининг таржималари хусусида фикр юритилади. Маҳоратли мутаржим Жамол Камолнинг бевосита таржимасининг афзаллилиги даллиланди.
Ишимизда мазкур асарни ўрганиб, инглиз адабиётидан ўзбек тилига таржималарининг бевосита ва бавосита турлари ўртасидаги тафовутлар ҳамда инглиз назмини ўзбек тилига ўгириш жараёнида асарнинг бош қаҳрамони Ҳамлет ролининг матнидаги поэтик қиёслар, метафоралар, прозаик образлар ва образли воситаларининг қайта яратилиш усуллари тадқиқ этилган.
Мазкур тадқиқот ишида инглиз тилидан ўзбек тилига бўлган таржима амалиётининг мураккаб жараён эканлиги муаммоси яъни: шеърий нутқ тузилишидаги миқдорий - сифатий тафовутлар; поэтик хусусиятлар; образ, образли воситалар, аслият ғояси ва руҳиятининг таржимада қайта тикланиши; воситали ва бевосита таржималарининг ўзига хос хусусиятлари; таржима транформациялари каби масалалари ўрганилган.
Тадқиқот муаллифи “Ҳамлет” асарининг Ж. Камол, М. Шайхзода, Б. Пастернак ва М. Лозинский таржималарини қиёслаган ва ўз таҳлиллари мисолида аслият адекватлигини таъминлашдаги ҳар бир мутаржимнинг маҳоратини ўрганган.
Қиёсий жадвалда аслият тили ва таржималардаги мутаносибликлар ва тафовутлар даражалари кўрсатилган.
Ж.Камол томонидан амалга оширлган “Ҳамлет” асарининг бевосита ўгирмаси ўзбек бадиий таржима мактабининг етуклигини яна бир бор исботлайди. Аслиятдан бажарилган таржима эса кейинги мутаржимлар авлоди учун намуна сифатида хизмат қилади.
Библиографические ссылки
Bly Robert. The Eight Stages of Translation / Robert Bly. - St. Paul: Ally Press, 1991. - 107 p. 23, Vol. 1-2. Tytler A.F. Essay on the Principles of Translation, London, 1791.
Tytler A.F. Essay on the Principles of Translation, London, 1791. / Ed. вy W.P. Ker. Oxford, Vol.1- 2.
http://www.literaturepage.com/read/shakespeare_hamlet.html
http://www.theatre-library.ru/files/sh/shakespeare/shakespeare_20.html Вильям Шекспир.Гамлет, принц датский (пер.Б.Пастернак) (http://www.theatre- library.ru/files/sh/shakespeare/shakespeare_20.html William Shakespeare. Hamlet, Prince of Denmark., (B. Psternak’s translation))
Жаҳон адабиёти дурдоналари. Вильям Шекспир. Отелло. Инглиз тилидан Жамол Камол таржимаси. –Тошкент: Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти, 1991.- Б.784.
,20.б. (Masterpieces of the world literature. William Shakespeare. Othello. Translated from English by Jamol Kamol. – Tashkent: Gafur Gulom Literary and Art Publisher, 1991. – P. 784. рp. 9,20.) 7.Вильям Шекспир. Танланган асарлар. Беш жилдилик.Учинчи жилд. Ҳамлет. Мақсуд Шайхзода таржимаси. – Т,: Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти, 1983. – Б. 640. 164-165 бт. (William Shakespeare. Selected works. V volume. V v. Hamlet. Maqsud Shaykhzoda’s translation. – T.: Gafur Gulom Literary and Art Publisher, 1983. – P. 640. pp. 164-165.
http://www.literaturepage.com/read/shakespeare_hamlet.html
Жаҳон адабиёти дурдоналари. Вильям Шекспир. Отелло. Инглиз тилидан Жамол Камол таржимаси. –Тошкент: Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти, 1991.- Б.784. 23-
бт. (Masterpieces of the world literature. William Shakespeare. Othello. Translated from English by Jamol Kamol. – Tashkent: Gafur Gulom Literary and Art Publisher, 1991. – P. 784. рp. 23-24.)
http://www.theatre-library.ru/files/sh/shakespeare/shakespeare_20.html Вильям Шекспир.Гамлет, принц датский (пер.Б.Пастернак) (http://www.theatre- library.ru/files/sh/shakespeare/shakespeare_20.html William Shakespeare. Hamlet, Prince of Denmark., (B. Psternak’s translation))
Вильям Шекспир. Танланган асарлар. Беш жилдилик.Учинчи жилд. Ҳамлет. Мақсуд Шайхзода таржимаси. – Т,: Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти, 1983. – Б. 640. 21-22 бт.
(William Shakespeare. Selected works. V volume. V v. Hamlet. Maqsud Shaykhzoda’s translation. – T.: Gafur Gulom Literary and Art Publisher, 1983. – P. 640. pp. 21-22.)
О.С. Ахманова. Словарь лингвистических терминов. М. 1966. - С. 286. (O.S. Akhmanova. Vocabulary of linguistic terms. M. 1966. - P. 286.)
