S.A. ASKOLDOVNING “KONSEPT VA SO‘Z” MAQOLASI

##article.authors##

  • Sh.T.Maxmaraimova

##article.subject##:

obrazli tafakkur, konsept, so‘z, tushuncha, bilish konseptlari, badiiy konseptlar, konseptlarning verbal voqelanishi

##article.abstract##

E'tiboringizga o‘zbek tilida havola qilinayotgan material XX asrning mashhur rus olimi S.A.Askoldovning shu nomdagi maqolasi bo‘lib, u dastlab 1928-yilda professor L.V.Shcherba muharrirligi ostida “Russkaya rech” to‘plamlari turkumidagi 2-kitob tarkibida nashr qilingan. So‘ngroq, qariyb 70 yildan keyin (1997-yilda) mazkur maqola V.P. Neroznak muharrirligidagi “Russkaya slovesnost: Ot teorii slovesnosti k strukture teksta” antologiyasida qayta dunyo yuzini ko‘rdi.

Maqola konseptning verbal voqyelanishi, uning tushunchaviy-obrazli tabiati masalasiga bag‘ishlangan bo‘lib, unda muallif konseptlarni asosiy ikki tipga bo‘lib tasniflaydi. Bu bilish (zamonaviy yondashuvda kognitiv) hamda badiiy konseptlardir. Olim konseptning eng yorqin xususiyati sifatida uning “o‘rinbosarlik vazifasi”ni ajratadi.

Mazkur maqolada olimning mingburchak va “Lukomore” misolidagi obrazli tafakkur talqini, bilish konseptlarini uch xil tushunish, badiiy konseptlar, shuningdek, so‘zni konseptning tarkibiy qismi sifatida tushunishga doir lingvofalsafiy, lingvokognitiv qarashlari jamlangan bo‘lib, hozirga qadar o‘z ahamiyati va dolzarbligini saqlab kelmoqda.

Библиографические ссылки

Неретина С. С. Слово и текст в средневековой культуре. Концептуализм П. Абеляра. – М., 1994. – С. 119.

Неретина С.С. Тропы и концепты. – М., 1999.

Лотте, Д.С. Основы построения научно-технической терминологии // Вопросы теории и методики. – М.: Изд-во АН СССР,1961. – 160 с.

Винокур, Г.О. О некоторых явлениях словообразования в русской технической терминологии // Труды Московского института истории, философии и литературы. Филологический факультет. T. 5. – М., 1939.

Арутюнова Н. Д. Язык и мир человека. – М.: Языки русской культуры, 1999. – 896 с.

Телия В. Н. Метафора в языке и тексте. – М.: Наука, 1988. – 176 с.

Степанов Ю.С. Константы: Словарь русской культуры. Опыт исследования. – М.: Школа “Языки русской культуры”, 1997. – С. 40-76.

Антология концептов. Под ред. В.И. Карасика, И.А. Стернина. Том 1. Волгоград: Парадигма, 2005. – 352 c.

Стернин И.А. Семантико-когнитивный анализ языка. Монография. – Воронеж: Истоки, 2007.

Лихачев Д. С. Концептосфера русского языка // Русская словесность: от теории словесности к структуре текста: антология. – М.: Академия, 1997. – С. 280-287.

Вежбицкая А. Лексикография и концептуальный анализ. – М.: Языки русской культуры, 2001. – 200 с.

Маслова В. А. Лингвокультурология. – М.: Академия, 2004. – 208 с.

Русская речь. Под редакцией В.Л.Щербы. Новая серия II. – Ленинград: ACADEMIA, 1928. – C. 28-44.

Русская словесность: От теории словесности к структуре текста: Антология / Под общ. ред. В.П. Нерознака. - М.: Academia, 1997. – С. 267-279.

Загрузки

##submissions.published##

2024-09-27