PARKINSONIZMNING TARKIBIY VA KLINIK HUDUDIY XUSUSIYATLARI, DIFFERENSIAL YONDASHUV CHORA TADBIRLARI (Qashqadaryo viloyati misolida)

##article.authors##

  • Raimova Malika Muxammedjanovna
  • Safarov Shahzodjon Shuhrat o’g’li

##article.subject##:

parkinsonizm, Parkinson kasalligi, differensial diagnostika, Qashqadaryo viloyati, hududiy epidemiologiya, ekzogen omillar, neyrodegeneratsiya, pestitsidlar

##article.abstract##

Ushbu maqola Qashqadaryo viloyatida parkinsonizmning epidemiologik ko'rsatkichlari, klinik ko'rinishlari va hududiy xususiyatlarini o'rganishga bag'ishlangan davom etayotgan tadqiqotning dastlabki kontseptual asoslarini va kutilayotgan natijalarini bayon etadi. Tadqiqot 2024–2026-yillar davomida viloyat neyrologiya bo'limlarida kuzatuvdagi 250 nafar bemor materiali asosida olib borilishi rejalashtirilmoqda. Tadqiqotda Parkinson kasalligi, ikkilamchi va atipik parkinsonizm shakllarini differensial tashxislashga zamonaviy yondashuvni ishlab chiqish, shuningdek viloyat sharoitida uchraydigan ekzogen omillar (gerbetsid-pestitsidlar, og'ir metal tuzlari, sanoatlashgan ekologiya, oziqlanish sifati) bilan parkinsonizm rivojlanishi o'rtasidagi bog'liqlikni o'rganish ko'zda tutilgan. Dastlabki taxminlarga ko'ra, etiologik tuzilmada idiopatik Parkinson kasalligi ustunlik qilishi, ikkilamchi va atipik shakllar esa jahon o'rtacha ko'rsatkichiga nisbatan yuqoriroq ulushni tashkil etishi kutilmoqda. Qishloq xo'jalik zonalarida toksik va ikkilamchi parkinsonizm shakllarining nisbati statistik jihatdan muhim darajada farq qilishi va bemorlarda kasallikning klinik kechishiga sezilarni tasir qilishi kutilmoqda. Tadqiqot natijalari asosida hududiy differensial davolash chora tadbirlari ishlab chiqish maqsad qilinmoqda.

Библиографические ссылки

Раимова М. М. и др. Сравнительная характеристика немоторных проявлений болезни Паркинсона и сосудистого паркинсонизма //Журнал неврологии и нейрохирургических исследований,(special 1). – 2021.

Raimova, Malika. "Study of the role of environmental factors in development of Parkinson's disease." Medical and Health Science Journal, vol. 11, Apr. 2012, pp. 22+.

Ризаев Ж. А., Раимова М. М., Бобоев К. К. Паркинсон касаллиги билан касалланган беморларнинг турмуш тарзи ва тиббий фаоллиги //Биология. – 2021. – №. 3. – С. 128.

Khaydarova D.K., Mansurova N.A. Analysis of Motor Complications in Parkinson’s Disease Phenotypes. Journal of Advances in Medicine and Medical Research. 25(5): 1-7, 2018

Akhmetzhanov A., Dzhaksybekov B., Nurlanovna A. Epidemiology of Parkinson's disease in rural Kazakhstan: a cross-sectional study // Central Asian Journal of Neuroscience. — 2020. — Vol. 8, № 2. — P. 45–53.

Khodjieva D. T., Khaydarova D. K., Khaydarov N. K. Diagnosis and treatment of early stage Parkinson's disease. European Journal of Research. 2017. P. 43-52

GBD 2016 Parkinson's Disease Collaborators. Global, regional, and national burden of Parkinson's disease, 1990–2016 // The Lancet Neurology. — 2018. — Vol. 17, № 11. — P. 939–953.

Kwakye G.F., Paoliello M.M.B., Mukhopadhyay S. et al. Manganese-induced parkinsonism and Parkinson's disease // International Journal of Environmental Research and Public Health. — 2015. — Vol. 12, № 7. — P. 7519–7540.

Moisan F., Spinosi J., Delabre L. et al. Association of Parkinson's disease and its subtypes with agricultural pesticide exposures in men // PLOS ONE. — 2011. — Vol. 6. — e0127023.

Postuma R.B., Berg D., Stern M. et al. MDS clinical diagnostic criteria for Parkinson's disease // Movement Disorders. — 2015. — Vol. 30, № 12. — P. 1591–1601.

Tolosa E., Garrido A., Scholz S.W., Poewe W. Challenges in the diagnosis of Parkinson's disease // The Lancet Neurology.

— 2021. — Vol. 20, № 5. — P. 385–397.

Yusupova N.D. Neyrodegenerativ kasalliklarning epidemiologik holat va diagnostika muammolari // O'zbekiston tibbiyot jurnali. — 2019. — № 3. — B. 112–118.

Загрузки

##submissions.published##

2026-09-07