АРТЕРИАЛ ГИПЕРТЕНЗИЯ ФОНИДА БОШ МИЯНИНГ СУРУНКАЛИ ИШЕМИЯСИ РИВОЖЛАНИШИНИНГ ПАТОГЕНЕТИК АСОСЛАРИ
##article.subject##:
артериал гипертензия, сурункали ишемия, эндотелиал дисфункция, апоптоз##article.abstract##
Бош миясининг сурункали ишемияси (СМИ) когнитив бузилишлар ва ногиронликка олиб келадиган кенг тарқалган ЦВЗ шаклидир. Асосий хавф омили артериал гипертензия. СМИ патогенези яллиғланиш, оксидланиш стресс, цитокинлар (ФНО-α), демиелинизация ва апоптоз билан боғлиқ. Касаллик механизмлари етарлича ўрганилмаган бўлиб, бу йўналишда қўшимча тадқиқотларнинг зарурлигини кўрсатади.
Тадқиқот мақсади. Мия қон айланиши ҳолатини, мия моддасидаги тузилмавий ўзгаришларни, липидларнинг перекис оксидланиши жараёнлари ва антиоксидант тизими фаолияти кўрсаткичларини, гемостаз параметрларини, эндотелиал дисфункция ва апоптоз маркерларини артериал гипертензия (АГ) оғирлигига қараб баҳолаш. Метод ва усуллар. Ёши 43–64 ёш оралиғидаги 84 нафар АГ билан касалланган беморлар ҳар томонлама текширувдан ўтказилди. Натижалар ва хулоса. АГ кучайиши билан бирга йирик қон томирларининг атеросклеротик шикастланиши ортиб боради, мияда атрофия белгилари ва ярим шарлар оқ моддасидаги ўзгаришлар намоён бўлади. Бу жараёнлар антиоксидант ҳимоянинг етарли эмаслиги фонида оксидатив стресс кучайиши, гемостаз тизимида прокоагуляцион ўзгаришлар ва шу билан бирга мўътадил фибринолиз фаоллашуви, проинфламатор цитокинлар, апоптоз маркерлари ва эндотелин-1 даражасининг кўтарилиши, шунингдек азот оксиди миқдорининг пасайиши билан кечади.
Библиографические ссылки
Ануфриев П.Л., Танашян М.М., Гулевская Т.С., Аблякимов Р.Э., Гнедовская Е.В. Особенности атеросклероза церебральных артерий и патоморфологии инфарктов головного мозга при сахарном диабете 2 типа // Анналы клинической и экспериментальной неврологии. – 2015. – № 9(3). – С. 4–9.
Богданова А.Р., Богданов Р.Р., Мазо В.К., Феофанова Т.Б. Когнитивные нарушения при дисциркуляторной энцефалопатии и ожирении // Consilium medicum. – 2013. – № 15(2). – С. 46–51.
Вейн А.М., Соловьева А.Д., Колосова О.А. Вегето-сосудистая дистония. – М. : Медицина, 1981.
DT Hodzhieva, SS Pulatov, DK Hajdarova Vse o gemorragicheskom insul'te lic pozhilogo i starcheskogo vozrasta (sobstvennye nabljudenija) [All of hemorrhagic stroke in elderly persons (own observations)]. Nauka molodyh (Eruditio Juvenium)[Science of the young (Eruditio Juvenium)]. 2015. 87-96
Вербицкий Е.В. Психофизиология тревожности. – Ростов н/Д. : Изд. Рост. университета, 2003.
ДТ Ходжиева, НК Хайдаров, ДК Хайдарова Коррекция астеноневротического синдрома энергокорректором цитофлавином. Неврология.–Ташкент, 16-19. 2013.
Salomova N. Сurrent state of the problem of acute disorders of cerebral circulation // International Bulletin of Applied Science and
Technology, 3(10), (2023). С. 350-354.
Qahharovna S. N. // Thromboocclusive Lesions of the Bronchocephalic Arteries: Treatment Options and Phytotherapy Options //
Аmerican journal of science and learning for development, 2(2), (2023). С. 41-46.
Salomova N. Q. // The practical significance of speech and thinking in repeated stroke. scienceasia, (2022). 48, С. 945-949.
Salomova. N. K.// Risk factors for recurrent stroke. Polish journal of science N, 52, (2022) С. 33-35.
Salomova N. Q. // Measures of early rehabilitation of speech disorders in patients with hemorrhagic and ischemic stroke. Europe’s Journal of Psychology, 17(3), 1(2021) С. 85-190.
Саломова Н. К. // Особенности течения и клинико-патогенетическая характеристика первичных и повторных инсультов. Central Asian Journal of Medical and Natural Science, (2021) С. 249-253.
Qahharovna S. N. Thromboocclusive Lesions of the Bronchocephalic Arteries: Treatment Options and Phytotherapy Options // Аmerican journal of science and learning for development, 2(2), 2023. С. 41-46.
Саломова Н. Қ. Қайта ишемик инсультларнинг клиник потогенитик хусусиятларини аниқлаш // Innovations in Technology and Science Education, 2(8), (2023).С. 1255-1264.
Саломова Н. К. Факторы риска церебровоскулярных заболевание и полезное свойство унаби при профилактики // Oriental renaissance: Innovative, educational, natural and social sciences, 2(2), (2022). С. 811-817.