РОЛЬ ИШАРИЙСКИХ ТАФСИРОВ В ТАВИЛЕ АЯТОВ КОРАНА

Авторы

  • Абдуллаев Абдурасул Абдулпаттоевич

Ключевые слова:

ишарийские тафсиры, тарикат, захир, батин, хадис, аяты Корана, хуруф мукатта’а, тасаввуф, муфассир

Аннотация

В данной статье рассматриваются теоретико-методологические основы исследования рациональных (умозрительных) тафсиров в исламском учении, подчёркивается, что среди различных видов тафсира особое место занимают ишарийские (аллегорические, эзотерические) толкования. В ишарийских тафсирах муфассир объясняет аяты не на основе очевидного (захир) смысла, а на основе скрытого (батин), известного ему внутреннего смысла, который не всегда понятен всем. Также приведены примеры из трудов таких выдающихся суфийских учёных, как Нажмиддин Кубро («ат-Та’вилат ан-Нажмия») и Хаким Термизий («Китаб тафсир аль-Куръан аль-мусамма Бахр ат-тафсир»).

Библиографические ссылки

Islom ensiklopediya. –T.: “Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi” Davlat ilmiy nashriyoti, 2004. 228-bet

Maqsudov D. Tafsir ilmiga kirish. – Toshkent: Qaqnus media. 2019. – B.138.

Maqsudov D. Movarounnahr hanafiylik mazhabi tafsirining qiyosiy tahlili. – Toshkent: – B. 203.

Najmiddin Kubro at-Ta'vilot an-najmiya. Taxqiq Ahmad Farid Mazidiy. – Bayrut: Doru-l-kutubi-l-ilmiya.2009. J.1. – B. 20.

Abdullaev A. Abu-l-lays as-Samarqandiyning Movarounnahr tafsirshunosligida tutgan oʻrni. Tarix fanlari nomzodi ilmiy darajasini olish uchun yozilgan dissertasiya. – Toshkent, 2007. – B. 33.

Qur'oni karim: ma'nolarining tarjima va tafsiri / Tarjima va tafsir muallifi: A.Mansur. T.: Toshkent islom universiteti nashriyot matbaa birlashmasi, 2016. – 624 b.

Tafsiri Hilol / Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf. Tuzatilgan va qo‘shimcha qilingan ikkinchi nashr. VI jildda. – T.: Movarounnahr

Tafsiri Irfon, 3-4-5-6-juzlar. Tarjima va tafsir muallifi Muftiy Usmonxon Alimov.– T.:«Sharq», 2013. – 352 b.

Najmiddin Kubro. “At-Ta’vilotun najmiya fi-t-tafsiril ishoriyis sufiy” (Aloudd davla Ahmad ibn Muhammad as-Simnoniy. Aynul hayot) / tahqiq: Shayx Ahmad Farid al-Mazidiy. J. 6. – Bayrut: Dor al-kutub al-ilmiya, 2009.

юн. allegoria — (o‘zgacha ifodalash, kinoya, qochirim) — badiiy tasvir, obrazlilik turi; mavhum tushuncha yoki g‘oyalarni muayyan narsa, voqea va hodisa orqali ifodalash.

Abjad hisobi — arab alifbosidagi xarflar vositasi bilan ifodalangan sonlar asosidagi xisob. Arab yozuvida mavjud bo‘lgan xar bir xarf raqam singari son ma'nosini xam ifodalaydi. Bu o‘rinda arab grafikasidagi xarflar zamirida muayyanlashgan raqamlarni esda tutish zarurki, bular abjad xisobi bo‘yicha, ta'rix she'riy san'atida, binolardagi naqshinkor yozuvlar tarkibida muayyan sanalarni so‘z yoki so‘z birikmasi tarkibida yashirib ifodalashda ishlatiladi

Al-Hakim at-Termiziy. Al-furuq va man' at- taroduf – Ajuza: Maktaba al-Imam, 2005.

Qarang: Ibrohim Usmonov, “Hakim Termiziyning lug‘atshunoslikka oid qarashlari” maqola https://termiziy.uz/uz/news/1484

Qarang: للحكيم الترمذى “تحصيل نظائر القران” مطبعة السعادة 1975 ص-.11

Загрузки

Опубликован

2025-07-31