ПРИОРИТЕТНЫЕ НАПРАВЛЕНИЕ КОРЕННЫХ РЕФОРМ В ОТНОШЕНИИ ЖЕНЩИН НА НОВОМ ЭТАПЕ РАЗВИТИЯ УЗБЕКИСТАНА
Ключевые слова:
Узбекистан, общество, реформа, женщины, равные права и возможности, Цели устойчивого развития ООН, гендерное равенство, концептуальные рамки, образование и рынок труда, закон, стабильное и благополучное будущее, концептуальные рамки, страна, мировая аренаАннотация
Статья основана на том, что на новом этапе развития Узбекистана активность женщин в комплексных реформах, реализуемых в социально-экономической и культурно-образовательной сферах общества, с каждым годом возрастает. Новая стратегия развития Узбекистана основана на принципе «Равенства и справедливости» по отношению к женщинам, обеспечении равных прав и возможностей для всех граждан; на принципе «Активности и участия» поощрении активного участия женщин в политических, экономических и социальных процессах; на принципе «Устойчивого развития» рассматривать гендерное равенство как неотъемлемую часть долгосрочного развития Узбекистана в рамках Целей устойчивого развития ООН; на принципе «Инновационного подхода» опираться на концептуальные основы, направленные на привлечение современных технологий и цифровых платформ для расширения возможностей женщин.
Научно доказано, что на новом этапе национального развития Узбекистана женский вопрос имеет стратегическое значение не только для социальной справедливости, но и для экономического и культурного подъема страны. Обеспечивая гендерное равенство, повышая активность женщин в образовании и на рынке труда, а также защищая их права, Узбекистан делает шаги к стабильному и благополучному будущему. Эти концептуальные основы служат укреплению престижа нашей страны на мировой арене и повышению уровня жизни нашего народа.
Библиографические ссылки
Сафаева С. Аёллар масаласи: умумижтимоий ва миллий жиҳатлар. – Тошкент: Ўзбекистон, 2003. – Б.24
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “O‘zbekiston Respublikasining davlat va ijtimoiy qurilishida xotin-qizlarning rolini oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi 1995 yil 2 martdagi № PF-1084 Farmoni// https://lex.uz/ru/docs/181343?otherlang=1; 1998 yil qabul qilingan “O‘zbekiston Respublikasida xotin-qizlar ahvolini yaxshilash bo‘yicha milliy harakat dasturi”, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Xotin-qizlarning ijtimoiy muhofazasini kuchaytirishga oid qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi 1999 yil 17 martdagi № PF-2246 Farmoni// https://lex.uz/docs/212762?twolang=true; O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “O‘ta zararli va o‘ta og‘ir mehnat sharoitlarida ishlayotgan ayollarning daromadiga imtiyozli soliq solish to‘g‘risida”gi 1999 yil 17 martdagi № 117 sonli Qarori// https://www.lex.uz/ru/docs/279136?twolang=true; O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining “Xotin-qizlarga qo‘shimcha imtiyozlar to‘g‘risida”gi 1999 yil 14 apreldagi №760-1 sonli Qonuni// https://lex.uz/docs/10550; 2004 yil 25 maydagi “O‘zbekiston Xotin-qizlar qo‘mitasi faoliyatini qo‘llab- quvvatlash borasidagi qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi PF-3434 sonli Farmon//https://lex.uz/ru/docs/214651; 2004 yil 29 iyundagi Vazirlar Mahkamasining “O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2004 yil 25 maydagi “O‘zbekiston Xotin- qizlar qo‘mitasi faoliyatini qo‘llab-quvvatlash borasidagi qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida” PF-3434-sonli Farmoni ijrosini ta’minlash chora-tadbirlari dasturi to‘g‘risida”gi 299-son qarori//https://lex.uz/ru/docs/337355; O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining PF-4245-son/Farmoni, 30.09.2010//https://lex.uz/docs/-1687443
Mustaqil O‘zbekiston Respublikasining 1992 yil 8 dekabr va uning yangi tahrirdagi Konstitusiya esa 2023 yil 30 aprel kuni o‘tkazilgan O‘zbekiston Respublikasi referendumida umumxalq ovoz berish orqali qabul qilingan.
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI KONSTITUTSIYASI. 01.05.2023. https://lex.uz/docs/-6445145
2017 yil 7 fevraldagi “O‘zbekiston Respublikasini yanada rivojlantirish bo‘yicha Harakatlar strategiyasi to‘g‘risida”gi PF-4947-conli Farmoni, 2018 yil 2 fevraldagi “Xotin-qizlarni qo‘llab-quvvatlash va oila institutini mustahkamlash sohasidagi faoliyatni tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PF-5325- sonli Farmoni, 2019 yil 7 martdagi “Xotin-qizlarning mehnat huquqlari kafolatlarini yanada kuchaytirish va tadbirkorlik faoliyatini qo‘llab-quvvatlashga oid chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi PQ-4235-conli Prezident Qarori, 2019 yil 2 sentyabrdagi “Xotin-qizlarni tazyiq va zo‘ravonlikdan himoya qilish to‘g‘risida»gi O‘RQ 561 - sonli va “Xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlar kafolatlari to‘g‘risida”gi O‘RQ 562 - sonli Qonunlar//lex.uz; O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018 yil 29 martdagi O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 1999 yil 10 iyundagi PF-2326-son «Zulfiya nomidagi davlat mukofotini ta’sis etish bo‘yicha takliflarni qo‘llab-quvvatlash to‘g‘risida»gi farmoniga o‘zgartirishlar kiritish haqida”gi PF-5389-son farmoni https://www.Lex.uz/docs/ 3602636; O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022 yil 5 martdagi PQ-155-son qarori//https://yuz.uz/news/ zulfiya-nomidagi-davlat-mukofoti-bilan-taqdirlash-togrisi; O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022 yil 1 martdagi “Oila va xotin-qizlar bilan ishlash, mahalla va nuroniylarni qo‘llab-quvvatlash tizimini takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PF-81-sonli Farmoni// https://lex.uz/uz/docs/5884143; “Xotin-qizlar va bolalar huquqlari, erkinliklari hamda qonuniy manfaatlarini ishonchli himoya qilish tizimi yanada takomillashtirilishi munosabati bilan O‘zbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga o‘zgartish va qo‘shimchalar kiritish to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasining Qonuni, 11.04.2023 yildagi O‘RQ-829-son//https://lex.uz/docs/6430272; O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Oila va xotin-qizlar qo‘mitasining faoliyatini takomillashtirishga oid qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida” PF-208-son Farmoni, 21.12.2023 yil// https://lex.uz/ru/docs/-6704824; O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining “Xotin-qizlar muammolarini o‘rganish va hal etish tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” qarori, 31.03.2022 yildagi 145-son//https://lex.uz/docs/-5932671
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018 yil 2 fevraldagi “Xotin-qizlarni qo‘llabquvvatlash va oila institutini mustahkamlash sohasidagi faoliyatini tubdan takomillashtirish choratadbirlari to‘g‘risida”gi PF-5325sonli Farmoni// Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasi, 30.09.2019 y., 06/19/5840/3826-son//lex.uz; O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019 yil 7 martdagi PF-4235-son “Xotin-qizlarning mehnat huquqlari kafolatlarini yanada kuchaytirish va tadbirkorlik faoliyatini qo‘llab-quvvatlashga oid chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi Qarori////https://lex.uz/docs/4230944; 2020 yil 18 fevraldagi “Jamiyatda ijtimoiy-ma’naviy muhitni sog‘lomlashtirish, mahalla institutini yanada qo‘llab-quvvatlash hamda oila va xotin-qizlar bilan ishlash tizimini yangi darajaga olib chiqish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PF-5938-sonli Farmoni// https://lex.uz/docs/4740345; O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2021 yil 5 martdagi PQ- 5020-sonli "Xotin-qizlarni qo‘llab-quvvatlash, ularning jamiyat hayotidagi faol ishtirokini ta’minlash tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida"gi PQ-5020-son Qarori//https://lex.uz/docs/5320582
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018 yil 2 fevraldagi “Xotin-qizlarni qo‘llabquvvatlash va oila institutini mustahkamlash sohasidagi faoliyatni tubdan takomillashtirish choratadbirlari to‘g‘risida”gi PF-5325-sonli Farmoni// https://lex.uz/docs/3546742
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning Xalqaro xotin-qizlar kuniga bag‘ishlab o‘tkazilgan tantanali marosimdagi nutqidan//https://president.uz/uz/ O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining rasmiy veb-sayti. 07.03.2019// https://president.uz/uz/2417
Basitxanova E. O‘zbekiston ayoli: tarix va taraqqiyot. Ayol huquqi qadimiy qadriyatdir. // Mustaqil O‘zbekiston ayollari. –Toshkent: O‘zbekiston, 2004. –B.3.; O‘zbekiston xotin-qizlar qo‘mitasining joriy arxivi, 2013 yil ma’lumotlari.
O‘zbekiston Respublikasining 2019 yil 2 sentyabrdagi “Xotin-qizlarni tazyiqlar va zo‘ravonlikdan himoya qilish to‘g‘risida”gi O‘RQ -561-son Qonuni//https://www.lex.uz/docs/4494709; O‘zbekiston Respublikasining 2019 yil 2 sentyabrdagi “Xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlar kafolatlar to‘g‘risida”gi O‘RQ - 562-son Qonuni // https://lex.uz/docs/4494849; “Fuqarolarning reproduktiv salomatligini saqlash to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasining Qonuni, 11.03.2019 yildagi O‘RQ-528- son//https://lex.uz/ru/docs/4233891
O‘zbekiston Respublikasining 2019 yil 2 sentyabrdagi “Xotin-qizlarni tazyiqlar va zo‘ravonlikdan himoya qilish to‘g‘risida”gi O‘RQ -561-son Qonuni //https://www.lex.uz/docs/4494709; “Xotin-qizlar va bolalar huquqlari, erkinliklari hamda qonuniy manfaatlarini ishonchli himoya qilish tizimi yanada takomillashtirilishi munosabati bilan O‘zbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga o‘zgartish va qo‘shimchalar kiritish to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasining Qonuni, 11.04.2023 yildagi O‘RQ-829-son //https://lex.uz/docs/6430272
2020 yil 18 fevraldagi “Jamiyatda ijtimoiy-ma’naviy muhitni sog‘lomlashtirish, mahalla institutini yanada qo‘llab-quvvatlash hamda oila va xotin-qizlar bilan ishlash tizimini yangi darajaga olib chiqish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi Prezident PF-5938-son Farmoni // https://lex.uz/docs/4740345
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “O‘zbekiston Respublikasi Mahalla va oilani qo‘llab-quvvatlash vazirligi faoliyatini tashkil etish to‘g‘risida”gi PQ-4602-son qarori, 18.02.2020//https://lex.uz/ru/docs/-4740335.
Abdullayeva O. Xotin-qizlar Kengashi - ijtimoiy hayotimizdagi muhim organ // https://xs.uz/uzkr/post/khotin-qizlar-kengashi-izhtimoij-hayotimizdagi-muhim-organ
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022 yil 28 yanvardagi “2022 - 2026 yillarga mo‘ljallangan yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi to‘g‘risida” PF-60-sonli Farmoni. (Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, 29.01.2022 й., 06/22/60/0082-сон); O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022 yil 28 yanvardagi “2022-2026 yillarga mo‘ljallangan Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi to‘g‘risida”gi PF-60-sonli Farmoni // https://lex.uz/docs/5841063;
Prezidentining 2022 yil 1 martdagi “Oila va xotin-qizlar bilan ishlash, mahalla va nuroniylarni qo‘llab-quvvatlash tizimini takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PF-81-sonli Farmoni// https://lex.uz/uz/docs/5884143
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022 yil 7 martdagi “Oila va xotin - qizlarni tizimli qo‘llab-quvvatlashga doir ishlarni yanada jadallashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PF- 87-sonli Farmoni //https://lex.uz/pdfs/5899498.
Prezident Shavkat Mirziyoyev raisligida xotin-qizlarni qo‘llab-quvvatlash tizimini yangi bosqichga ko‘tarish va ayollarning jamiyatdagi o‘rnini yanada yuksaltirish va mustahkamlash, shuningdek, ularning ijtimoiy himoyasini kuchaytirish, oilaviy zo‘ravonlikning oldini olish, gender tenglikni qaror toptirishga qaratilgan muhim chora-tadbirlar yuzasidan videoselektor yig‘ilishida so‘zlagan nutqidan// 01.03.2022//https://t.me/Press_Secretary_Uz
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning 2019 yil 7 martdagi Xalqaro xotin-qizlar kuniga bag‘ishlab o‘tkazilgan tantanali marosimdagi nutqi // https://president.uz/uz/2417
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh Assambleyasining 78-sessiyasidagi nutqi // https:// president.uz/uz/lists/view/6677. Murojaat sanasi: 02.06.2024
2022-2026 yillarda xotin-qizlarning mamlakat iqtisodiy, siyosiy va ijtimoiy hayotining barcha jabhalarida faolligini oshirish bo‘yicha Milliy dastur //https://nrm.uz/contentf?doc = 686891 _ 2022-2026_yillarda_hotinqizlarning_mamlakat_ iqtisodiy_siesiy_va_ijtimoiy_haetining_barcha_jabhalarida_faolligini_oshiris h_bo%E2%80% 98yicha_milliy_dastur_(o%E2%80%98zr_prezidentining_07_03_2022_y_pf-87-son_farmoniga_1-ilova)&products =1 _vse_zakonodatelstvo_uzbekistana
2023-yil 21-dekabrdagi O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Oila va xotin-qizlar qo‘mitasining faoliyatini takomillashtirishga oid qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida” PF-208-son Farmoni//https://lex.uz/uz/docs/-6704824
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh Assambleyasining 78-sessiyasidagi nutqi // https:// president.uz/uz/lists/view/6677. Murojaat sanasi: 02.06.2024
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2025 yil 14 martdagi "Oila va xotin-qizlarni qo‘llab-quvvatlash tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida"gi Prezident [103-son] qarori//https://lex.uz/docs/ 7433397 ?ONDATE = 12.05.2025%2000
