МАҲАЛЛИЙ БЮДЖЕТЛАР МОЛИЯВИЙ МУСТАҚИЛЛИГИ – ҲУДУД ИЖТИМОИЙ-ИҚТИСОДИЙ ТАРАҚҚИЁТИНИНГ ОМИЛИ
##article.subject##:
маҳаллий бюджетлар, маҳаллий бюджет ўз даромади, бюджет трансфертлари, маҳаллий бюджет молиявий мустақиллиги, бюджетни номарказлаштириш##article.abstract##
Мазкур мақолада Ўзбекистонда 2017-2021 йилларга мўлжалланган Ҳаракатлар стратегиясида келиб чиқиб, маҳаллий бюджетлар молиявий мустақиллигига эга бўлиши борасидаги ислоҳотлар баён этилган. Маҳаллий бюджетларнинг молиявий мустақиллигининг ҳудуд ижтимоий-иқтисодий тараққиётига таъсирини оширишга борасида фикр-мулоҳазалар, илмий ёндашувлар келтирилган.
Тадқиқотнинг мақсади маҳаллий бюджетларнинг молиявий мустақиллигининг ҳудуд ижтимоий-иқтисодий тараққиётига таъсирини оширишга қаратилган таклиф ва тавсиялар ишлаб чиқиш.
Тадқиқотнинг илмий янгилиги:
- Маҳаллий бюджетларнинг зарурий даромадлар базасига эга бўлишини талаб қилади. Шунинг учун маҳаллий бюджетлар даромад базасини мустаҳкамлаш, ресурсларни ҳудудлар ўртасида тақсимлаш, давлат ресурсларидан самарали фойдаланишни таъминлаш ва иқтисодий, табиий, демографик жиҳатдан турли ҳолатдаги ҳудудлар шароитида давлат хизматларини тақдим этиш самарадорлигини ошириши илмий асосланган.
- Маҳаллий бюджетлар молиявий мустақиллигини ошириш орқали маҳаллий ҳокимият органларининг ўз қарорларига жавобгарлиги ошади. Ўз навбатида молиявий ресурслардан фойдаланиш самарадорлигининг ҳам ўсиши исботланган.
- Маҳаллий бюджетлар мустақиллигини ошириш иқтисодий ривожланиш даражалари, давлат тузилиши, географик жойлашуви ҳар ҳил бўлган давлатларда ўз устунлигини исботлади. Бироқ, турли даражадаги ҳукумат органларининг юқори даражага бўйсинишини таъминловчи институционал механизмлар мавжуд бўлиши зарурлиги асосланган.
Библиографические ссылки
Ўзбекистoн Республикaси Президентининг 2017 йил 7 феврaлдaги ПФ-4947-сoн «Ўзбекистoн Республикaсини янaдa ривoжлaнтириш бўйичa Ҳaрaкaтлaр стрaтегияси тўғрисидa»ги фaрмoни // Ўзбекистoн Республикaси қoнун ҳужжaтлaри тўплaми. – Тoшкент, 2017. – № 6 (766). – 32-б
Колесов А.С. Об интегральной оценке финансового положения объектов бюджетного финансирования // Финансы. 2000. № 6. С. 9.
Лапушинская Г.К. Метод анализа территориальных бюджетов // Финансы. 2001. № 9. С. 18-20.
Поляк Г.Б. Анализ территориальных бюджетов / Г.Б. Поляк // Финансовая газета. 1998. № 7. С. 5.
Маликов Т.С., Хайдаров Н.Х. Молия: умумдавлат молияси. - Тошкент:«IQTISOD-MOLIYA», 2009. - 12 б.
Ваҳобов А.В., Жамолов Ҳ.Н. Согласование межбюджетных отношений. - Ташкент: Молия, 2002. - С. 13.
Исламкулов А.Х. Маҳаллий бюджетлар молиявий мустақиллиги, уни баҳолашга айрим ёндашувлар // «Жамият ва бошқарув» журнали, 2017. 1-сон. – Б.101-109.
http://lex.uz/docs/4131684. Ўзбекистон Республикаси Президентининг “2019 йилги асосий макроиқтисодий кўрсаткичлари прогнози ва давлат бюджети параметрлари ҳамда 2020-2021 йилларга бюджет мўлжаллари тўғрисида”ги қарори
http://lex.uz/docs/3255436. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг “Маҳаллий бюджетларнинг даромадлар базасини кенгайтириш захираларини аниқлаш ишларини ташкил этиш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарори.
http://www.ziyonet.uz/uploads/books/47879/53c379861ce63.pdf .
Срожиддинова З.Х. “Бюджетлараро муносабатлар”, Ўқув кўлланма. Тошкент 2010 йил. 13-бет.
Грицюк Т.В. Бюджетное регулирование, макроэкономическая стабильностьи экономический рост// Финансы и кредит. 2003. №13. C.10-17;
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг “Ўзбекистон Республикаси соғлиқни сақлаш муассасаларини молиялаштириш ва бошқариш тизимини янада такомиллаштириш тўғрисида” 2005 йил
сентябрдаги 217-сон Қарори, 3-илова.