O‘ZBEKISTONDA OG‘RIQLI PERIFERIK DIABETIK NEYROPATIYANING TARQALISHI: 13 TA HUDUD (SHAHAR) ASOSIDA TIZIMLI TAHLIL

##article.authors##

  • Raximova Gulnara Nishonovna
  • Djurayeva Aziza Shaxzadeyevna
  • Axrorov Kamil Ubaydullayevich

##article.subject##:

Qandli diabet; diabetik neyropatiya; neyropatik og‘riq; diabet bilan bog‘liq og‘riqli periferik neyropatiya

##article.abstract##

Qandli diabet bilan bog‘liq og‘riqli periferik neyropatiya diabetning keng tarqalgan va toliqtiruvchi asorati bo‘lib, kasallanish va sog‘liqni saqlash xarajatlariga katta hissa qo‘shadi. Bizning tizimli sharhimizning maqsadi diabetik periferik neyropatiya bilan og‘rigan shaxslar orasida og’riqli neyropatiyaning tarqalishini aniqlash va u bilan bog‘liq xavf omillarini aniqlashdan iborat. Kichik guruhlarni tahlil qilishda neyropatik og‘riqni tashxislashning turli usullari o‘rtasida tarqalganlikni baholashda sezilarli statistik farqlar aniqlandi, bunda neyropatiyaga xos bo‘lgan og‘riq shkalalari yuqori ko‘rsatkichlarni ko‘rsatdi. Qandli diabetning o‘rtacha davomiyligi 7-yildan ortiq bo‘lgan bemorlar ko‘proq tarqalganligi haqida xabar berishdi. Neyropatiya uchun ahamiyatli xavf omillari 65 yoshdan katta yosh, ayol jinsi, TVI≥30 kg/m2, diabetning 5-yildan ortiq davomiyligi, anamnezda yurak-qon tomir hodisalari mavjudligi, nefropatiya yoki retinopatiyaning mavjudligi. Maqsadli skrining va standartlashtirilgan diagnostika usullari diabetik neyropatiyani o‘z vaqtida aniqlash va profilaktikasini yaxshilaydi, bu esa o‘z navbatida 2-tur diabet bilan og‘rigan bemorlarda uning yukini yengillashtirishga olib keladi.

Библиографические ссылки

Abbott, C. A., Malik, R. A., Van Ross, E. R., Kulkarni, J., & Boulton, A. J. (2011). Prevalence and characteristics of painful diabetic neuropathy in a large community-based diabetic population in the UK. Diabetes care, 34(10), 2220-2224.

Davies, M., Brophy, S., Williams, R., & Taylor, A. (2006). The prevalence, severity, and impact of painful diabetic peripheral neuropathy in type 2 diabetes. Diabetes care, 29(7), 1518-1522.

Djuraeva Aziza Shakhzadeyevna, & Akhrorov Kamil Ubaydullayevich. (2022). EFFECTS OF THE DRUG THIOGAMMA® ON THE SYMPTOMS OF PERIPHERAL DIABETIC POLYNEUROPATHY, AS WELL AS EVALUATION OF THE MENTAL STATUS IN PATIENTS WITH DIABETES MELLITUS AND OTHER DISORDERS OF CARBOHYDRATE METABOLISM. Uzbek Medical Journal, 3(4). https://doi.org/10.5281/zenodo.6812680

Ebata-Kogure, N., Nozawa, K., Murakami, A., Toyoda, T., Haga, Y., & Fujii, K. (2017). Clinical and economic burdens experienced by patients with painful diabetic peripheral neuropathy: an observational study using a Japanese claims database. PLoS One, 12(10), e0187250.

Halawa, M. R., Karawagh, A., Zeidan, A., Mahmoud, A. E. D. H., Sakr, M., Hegazy, A., & painful diabetic peripheral neuropathy study group. (2010). Prevalence of painful diabetic peripheral neuropathy among patients suffering from diabetes mellitus in Saudi Arabia. Current medical research and opinion, 26(2), 337-343.

IDF Global Clinical Practice Recommendations for Managing Type 2 Diabetes 2025, Diabetes Research and Clinical Practice, Volume 224, 2025, 112238, ISSN 0168-8227, https://doi.org/10.1016/j.diabres.2025.112238.

Low, P. A., & Dotson, R. M. (1998). Symptomatic treatment of painful neuropathy. Jama, 280(21), 1863-1864.

Malik, R. A., Aldinc, E., Chan, S. P., Deerochanawong, C., Hwu, C. M., Rosales, R. L., ... & Parsons, B. (2017). Perceptions of painful diabetic peripheral neuropathy in South-East Asia: results from patient and physician surveys. Advances in therapy, 34, 1426-1437.

Pop-Busui, R., Boulton, A. J., Feldman, E. L., Bril, V., Freeman, R., Malik, R. A., ... & Ziegler, D. (2016). Diabetic neuropathy: a position statement by the American Diabetes Association. Diabetes care, 40(1), 136.

Rossboth, S., Lechleitner, M., & Oberaigner, W. (2021). Risk factors for diabetic foot complications in type 2 diabetes—A systematic review. Endocrinology, Diabetes & Metabolism, 4(1), e00175.

Shillo, P., Sloan, G., Greig, M., Hunt, L., Selvarajah, D., Elliott, J., ... & Tesfaye, S. (2019). Painful and painless diabetic neuropathies: what is the difference?. Current diabetes reports, 19, 1-13.

Young, M. J., Boulton, A. J. M., MacLeod, A. F., Williams, D. R. R., & Sonksen, P. H. (1993). A multicentre study of the prevalence of diabetic peripheral neuropathy in the United Kingdom hospital clinic population. Diabetologia, 36, 150-154.

Ziegler, D., Landgraf, R., Lobmann, R., Reiners, K., Rett, K., Schnell, O., & Strom, A. (2018). Painful and painless neuropathies are distinct and largely undiagnosed entities in subjects participating in an educational initiative (PROTECT study). Diabetes research and clinical practice, 139, 147-154.

Загрузки

##submissions.published##

2025-08-28