ЎЗБЕК ТИЛИДА МАҚСАД ЭРГАШ ГАПИНИНГ ТАСНИФИ
##article.subject##:
сигнификатив, догма, семантика, лисоний шакл, субъектив маъно, назрий соҳа##article.abstract##
Тилшунослик соҳасида синтаксиснинг текшириш объекти ҳақида ҳар хил фикрлар мавжуд. Дунё тилшунослари бу ҳақда мулоҳазаларини билдирар эканлар, унинг тадқиқ объектини ё торайтириб, ё кенгайтириб юборганлар. Ушбу мақолада тил соҳасининг бир бўлимларидан эргаш гапли қўшма гапнинг, яъни мақсад эргаш гап ҳақида фикр юритилган. Ҳар қандай тил бирлиги каби гап ҳам, хусусан, қўшма гап ҳам, икки томонлама бирликдир, яъни ифода томони ва мазмун томонига эга. Узоқ вақтлар мобайнида қўшма гапнииг асосан ифода ва қисман мазмун томонлари ўрганилди. Мақсад эргаш гапли қўшма гапларда деб сўзи аслида равишдош булиб, ҳозирги замон ўзбек тилида эргаш ва бош гапни боғловчи грамматик восита функциясида қўлланади. Ўзбек тилидаги эргаш гапларнигаг таснифи умуман бошқа тиллардаги эргаш гаплариинг таснифига яқин туради.
Библиографические ссылки
Ғ.Абдурахмонов “Қўшма гап синтаксис асослари” Тошкент 1994, Б.44-49
Ж.Бўронов “Инглиз ва ўзбек тиллари қиёсий грамматикаси” Тошкент 1973, Б. 65-71
Р.Р.Сайфуллаева “Ҳозирги ўзбек тилида қўшма гапларнинг субстанционал тадқиқи” Тошкент, Фан 2007, Б 74-77
Авазов Н. Трилогияда драматик тасвир ва бадиий маҳорат // Ўзбек тили ва адабиёти. – Тошкент, 2013. – № 4. – Б. 66-70.
Қўйлиева Г. П.Қодировнинг «Юлдузли тунлар» асарида реалистик тасвир принциплари // Ўзбек тили ва адабиёти. – Тошкент, 2013. – № 6. – Б. 67-70.
Қўйлиева Г. Примқул Қодировнинг тарихий трилогияси // Ўзбекистон Матбуоти. –Тошкент, 2016. № 2. –Б. 34 – 36.
Лурье П.Б. Историко-лингвистический анализ согдийской топонимии: автореферат дисс. на степ. кандидата филолог. наук. – СПБ: 2004. – С. 181.
Ўзбекистон миллий энциклопедияси. – Тошкент: ЎМЭ, 2002. – №4. – Б. 439
. Gharib B. Sogdian Distionary. Sogdian-Persian-English. – Teheran: Farhangan Publications, 1995, XXLII. – Р. 190.
Ziyo Net манбаларидан
