DIALOGIK DISKURSDA NUTQIY AKTLARNING PRAGMALINGVISTIK VA FUNKSIONAL TAHLILI

##article.authors##

  • Abdunazarova Maftuna Faxriddinovna

##article.subject##:

nutqiy akt, dialogik diskurs, pragmalingvistika, illokutiv kuch, perlokutiv ta’sir, kommunikativ niyat, nutqiy akt turlari, diskurs tahlili

##article.abstract##

Ushbu maqolada dialogik diskurs doirasidagi nutqiy aktlarning pragmalingvistik xususiyatlari tahlil qilingan. Unda nutqiy akt nazariyasining asosiy tamoyillari (J. Ostin va J. Serl konsepsiyalari) asosida dialogik nutqda yuzaga keladigan illokutiv va perlokutiv kuchlarning o‘zaro ta’siri o‘rganilgan. Shuningdek, dialogik diskursda nutqiy aktlarning direktiv, reprezentativ, ekspressiv, komissiv va deklarativ kabi funksional turlarining qo‘llanilishi misollar yordamida ko‘rsatib berilgan. Tadqiqot nutqiy aktlarning shakllanishida pragmatik kontekst, kommunikativ maqsad va ishtirokchilar o‘rtasidagi ijtimoiy munosabatlarning o‘rnini yoritib beradi. Maqola xulosalari dialogik diskursni pragmalingvistik tahlil qilishda muhim nazariy va amaliy ahamiyat kasb etadi.

Библиографические ссылки

A’zam, E. (1980). Piyoda. Tashkent: G‘afur G‘ulom Publishing.

A’zam, E. (1981). Anoyining jaydari olmasi. Tashkent: G‘afur G‘ulom Publishing.

A’zam, E . Jannat o‘zi qaydadir (dramatik qissa) https://ziyouz.uz/ozbek-nasri/

A’zam, E. Tanho qayiq yoxud devonaning orzusi. https://ziyouz.uz/ozbek-nasri/

Austin, J. L. (1962). How to do things with words. Oxford University Press.

Bach, K., & Harnish, R. M. (1979). Linguistic communication and speech acts. MIT Press.

Brown, P., & Levinson, S. C. (1987). Politeness: Some universals in language usage. https://doi.org/10.1017/CBO9780511813085

Culpeper, J. (2011). Impoliteness: Using language to cause offence. https://doi.org/10.1017/CBO9780511975752

Dynel, M. (2011). Stranger than fiction? Brno Studies in English, 37(1), 41–61. https://doi.org/10.5817/BSE2011-1-3

Fairclough, N. (1992). Discourse and social change. Polity Press.

Fairclough, N. (2003). Analysing discourse. Routledge.

Grice, H. P. (1975). Logic and conversation. In Syntax and semantics (Vol. 3). Academic Press.

Hakimov M. O‘zbek pragmalingvistikasi asoslari. – Toshkent.: Akademnashr, 2013. – B. 120.

Haugh, M. (2013). Im/politeness and social practice. Journal of Pragmatics, 58, 52–72. https://doi.org/10.1016/j.pragma.2013.08.003

Kádár, D. Z., & Haugh, M. (2013). Understanding politeness. https://doi.org/10.1017/CBO9781139382717

Lakoff G. Pragmatics in natural logic. – Formal semantics of natural language. – Cambr., 1975, – P. 171.

Leech, G. (1983). Principles of pragmatics. Longman.

Levinson, S. C. (1983). Pragmatics. Cambridge University Press.

Mey, J. L. (2001). Pragmatics: An introduction. Blackwell.

Rahimov U. Lisoniy presuppozitsiya / A.G‘ulom va o‘zbek tilshunosligi: Ilmiy ishlar to‘plami. – Toshkent, 2004.

Searle, J. R. (1969). Speech acts. Cambridge University Press.

Searle, J. R. (1976). A Classification of Illocutionary Acts. Language in Society, 5(1), 1–23.

Searle, J. R. (1979). Expression and meaning. Cambridge University Press.

Searle, J. R., & Vanderveken, D. (1985). Foundations of illocutionary logic. https://doi.org/10.1017/CBO9780511625237

Tannen, D. (2007). Talking voices. Cambridge University Press.

Van Dijk, T. A. (2008). Discourse and context. https://doi.org/10.1017/CBO9780511481499

Van Dijk, T.A. Discourse as Structure and Process. 1997.

Verschueren, J. (1999). Understanding pragmatics. Arnold.

Wodak, R., & Meyer, M. (2016). Methods of critical discourse studies. https://doi.org/10.4135/9781473957660

Крылов С. А. К типологии дейксиса // Лингвистические исследования. — Ч. 1. — М., 1984.

Загрузки

##submissions.published##

2026-06-29