INGLIZ TILIDAGI MEDIA DISKURSIDA SIYOSATCHILARNING ISMLARIDAN MOTIVATSIYALANGAN OKAZIONALIZMLAR
##article.subject##:
ingliz tili media diskursi, antroponimik so‘z o‘yini, media shaxslar, media ramiz, okkazionalizmlar, tilning so‘z yasash shakllari##article.abstract##
Maqolada siyosiy liderlarning shaxsiy ism-familiyalariga asoslangan antroponimik motivatsiyalangan okazionalizmlar (nonce words) ingliz tilidagi media diskursida qanday yuzaga kelishi tahlil qilinadi. Okkazionalizmlar «vaziyat uchun so‘zlar» (nonce words) sifatida ta’riflanib, ifodaviylik va baholash funksiyalarini amalga oshirish maqsadida, ko‘pincha mashhur media shaxslarning ismlari va familiyalari bilan til o‘yini vositasida yaratiladi. Tadqiqotda Donald Trampga e’tiborimizni qaratamiz: uning familiyasidan hosil bo‘lgan Trumpism (ideologiyani belgilash uchun sufiksatsiya) va Anti-Trump (qarshilikni ifodalovchi prefiksatsiya) kabi shakllar siyosiy ritorikadagi rolini ko‘rsatadi, shuningdek Trump-branded goods va Trump-mobile kabi brendlashtirish derivativlari ham tahlil qilinadi. Ushbu shakllar siyosatchining ismi qanday qilib media ramziga aylanishini, ideologik identifikatsiyaning belgilovchisi, satirik o‘yin obyekti va kommersiyalash vositasiga aylanishini namoyish etadi. Binyamin Netanyaxuning «Bibi» laqabi (klipping va reduplikatsiya) G‘o‘za bo‘yicha uning siyosatini tanqid qilishni kuchaytiruvchi vositaga aylanib, karikatura va ommaviy maqolalarda keng qo‘llanilmoqda. DOGE akronimi esa «DOGEY» shakliga (qo‘shimcha qo‘yish va “doggie” bilan o‘xshashlikni bildiradi) aylantirilib, Ilon Mask boshchiligidagi departamentni parodiya qilish vositasiga aylanadi. Maqola so‘z yasash mexanizmlari— sufiksatsiya, prefiksatsiya, blending, clipping (qisqartirish), akronimizatsiya — va ularning funktsiyalarini (satirik, ideologik, pragmatik) misollar bilan ko‘rsatadi. Shuningdek, ommaviy axborot vositalarining til evolyutsiyasiga ta’siri muhokama qilinib, bunday okkazionalizmlarning siyosatchilar haqidagi jamoatchilik idrokini qanday shakllantirishiga e’tibor qaratiladi.
Библиографические ссылки
Земская Е. А. Активные процессы современного словопроизводства // Русский язык конца XX столетия. М., 2000.
Иванова А. А. Влияние СМИ на формирование русского языка. E-Koncept, 86(586); 2016. https://e-koncept.ru/2016/86586.htm
Ильясова С.В., Амири Л.П. Языковая игра в коммуникативном пространстве СМИ и рекламы. М.: Флинта, 2013. – 296 с.
Казак М.Ю. Язык газеты: учеб. пособие – Белгород: ИД «Белгород», 2012. – 120 с.
Касперова Л. Т., Смирнова Н. В., Блендинг в интернет-коммуникации: лингвокреативный аспект (на материале социальной сети «ВКонтакте»). М., 2022. URL: https://mediamonitormsu.ru/analiz-media-kontenta/?ELEMENT_ID=98414
Шмелева Е. С. Когнитивные механизмы и прагматический потенциал лингвокреативности (на материале The Economist). // Вестник НГУ. Серия: Лингвистика и межкультурная коммуникация. 2020. — Т. 18. — No 3. — С. 78—86.
Behera B., P. Mishra. The Burgeoning Usage of Neologisms in Contemporary English. IOSR Journal of Humanities and Social Science (IOSRJHSS), 18 (3), 2013. — pp. 25-35.
Meyer, C. English Corpus Linguistics Cambridge University Press, 2002. — 271 p.
Yule, G. The Study of Language (4th edition) Cambridge: Cambridge University Press, 2010 — 340 p.
Онлайн ресурсы
Le Monde; URL: https://www.lemonde.fr/en/opinion/article/2025/08/08/trumpism-a-political- phenomenon-that-defies-all-definition_6744182_23.html
The Independent; URL: https://www.independent.co.uk/news/world/americas/us-politics/joe-rogan- meidastouch-podcast-youtube-b2800447.html
Politico; URL: https://www.politico.com/gallery/2025/05/16/the-nations-cartoonists-on-the-week- in-politics-00352714
BBC; URL: https://www.bbc.com/news/articles/cjrld3erq4eo
Chip; URL: https://ichip.ru/novosti/videli-trampofon-prezident-ssha-predstavil-sobstvennyj- smartfon-918212
ABC; URL: https://www.abc.net.au/news/2025-07-30/israel-pm-netanyahu-backer-do-not-believe- gaza-claims/105592566
Cambridge Online Dictionary; URL: https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/trumpism